{"id":5897,"date":"2025-06-07T11:13:38","date_gmt":"2025-06-07T11:13:38","guid":{"rendered":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/?p=5897"},"modified":"2025-06-07T11:16:01","modified_gmt":"2025-06-07T11:16:01","slug":"musluman-toplumlarda-bayram-ve-anlami-holy-day-and-its-meanings-in-muslim-societies","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/musluman-toplumlarda-bayram-ve-anlami-holy-day-and-its-meanings-in-muslim-societies\/","title":{"rendered":"M\u00fcsl\u00fcman toplumlarda \u2018Bayram\u2019 ve anlam\u0131! \/ \u2018Holy Day\u2019 and its meaning in Muslim societies!"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Mehmet \u00d6zay &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;07.06.2025<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bayramlar, M\u00fcsl\u00fcmanlar i\u00e7in ne anlam ifade eder?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu soru, sadece bug\u00fcn\u00fc, bug\u00fcnk\u00fc toplumsal, siyasal ve dini ger\u00e7eklikleri de\u011fil, bunun d\u0131\u015f\u0131nda uzunca bir d\u00f6nemde ortaya \u00e7\u0131kan, var olan bu ve benzeri alanlarla ilgili ger\u00e7eklikleri g\u00fcndeme getirmeyi, ele almay\u0131 gerektiren bir olgu olarak dikkat \u00e7ekiyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u00fcrece dair g\u00f6zlemler, tan\u0131kl\u0131klar, s\u00f6ylemler bize bayramlar\u0131n M\u00fcsl\u00fcmanlar i\u00e7in -sahnenin \u00f6n\u00fcndeki t\u00fcm \u015fenlikli, mutlu portrelere ve fiillere ra\u011fmen- bizatihi, ya\u015fanan ger\u00e7ekliklerin \u00fczerine set \u00e7ekilen d\u00f6nemler oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu ya\u015fanan ger\u00e7ekliklerin \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ilgin\u00e7tir, yine -kas\u0131tl\u0131 veya kas\u0131ts\u0131z, bilerek veya bilmeyerek- M\u00fcsl\u00fcmanlar vas\u0131tas\u0131yla, eliyle \u00fcretilmi\u015f olduklar\u0131na tan\u0131k oluyoruz.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu yakla\u015f\u0131mla, burada s\u00f6ylenmek istenen husus, Bayramlar\u0131n hususili\u011fi, kutsall\u0131\u011f\u0131, inanan birey\/toplum ile Kutsal ili\u015fkisinin yenilenmesi, onar\u0131lmas\u0131, tamiri vb. gibi, daha \u00e7ok teolojik boyutuyla ilgili olan bir alan\u0131 kapsam\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ke\u015fke b\u00f6yle olsayd\u0131!&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aksine, M\u00fcsl\u00fcman kitleler, ya\u015fad\u0131klar\u0131 d\u00f6nemi, ili\u015fkileri, yap\u0131lar\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnceleri hak etti\u011fi \u015fekilde anlamaktan, analiz etmekten, yeniden yorumlamaktan ve yap\u0131land\u0131rmaktan ziyade, tek tek eylemlerinin, kurumlar\u0131n\u0131n, yap\u0131lar\u0131n\u0131n olumsuzlu\u011fu, yolsuzlu\u011fu, d\u00fczensizli\u011fi, disiplinsizli\u011fi, itibars\u0131zl\u0131\u011f\u0131 vb. ba\u011flamlar\u0131 ile yan yana ve derinden ya\u015famaya devam ediyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Beklenenin aksine, Bayramlar\u0131 yukar\u0131da zikredilen olumsuzluklar\u0131n \u00fczerinden gelinecek d\u00f6nemler, alanlar, imk\u00e2nlar olarak de\u011ferlendiremiyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aksine, M\u00fcsl\u00fcmanlar tek tek bireyler olarak ve biraraya gelip olu\u015fturduklar\u0131 \u00e7e\u015fitli irili ufakl\u0131, ulus-temelli, ulusa\u015f\u0131r\u0131 temelli kurumlar olarak Bayramlar\u0131, ya\u015fanan t\u00fcm bu olumsuzluklar\u0131 g\u00f6rmezden gelmenin, \u00f6rt bas etmenin, duyars\u0131zla\u015f\/t\u0131r\/man\u0131n arac\u0131 haline getiriyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u00fcsl\u00fcman bireylerin ve de kitlelerin, Bayramlar\u0131, hak edilen ve yukar\u0131da dikkat \u00e7ekilen \u2018kutsal\u2019 boyutu ile ya\u015fabilmenin imk\u00e2n\u0131n\u0131 olu\u015fturman\u0131n sadece arefe g\u00fcn\u00fc, Bayram namaz\u0131 ve akabinde ortaya konulan pratikler \u00e7er\u00e7evesinde olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131\/olamayaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmeleri pek m\u00fcmk\u00fcn olmuyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Oysa, Bayramlar\u0131 bu \u00f6zellikleriyle ya\u015fabilmenin ve bunun ortam\u0131n\u0131 olu\u015fturman\u0131n, Bayramlar\u2019dan \u00e7ok \u00f6nceki s\u00fcre\u00e7lerde yani, y\u0131l\u0131n di\u011fer b\u00fct\u00fcn zaman dilimlerinde ortaya konulacak etkinliklerle olabilece\u011fini anlamalar\u0131 gerekir. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u00fcsl\u00fcman bireylerin ve toplumlar\u0131n, b\u00f6ylesine kapsaml\u0131, anlaml\u0131 bir eylem s\u00fcrecinden uzak olduklar\u0131, b\u00f6ylesi bir s\u00fcreci ortaya koy\/a\/mad\u0131klar\u0131, koymak istemedikleri i\u00e7in, Bayramlar da -t\u00fcm beklentilerin aksine, ya\u015fan\u0131las\u0131 bir alan\u0131, zemini, imk\u00e2n\u0131 olu\u015fturmaktan gayet uzak.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131n, di\u011ferleri bir yana, \u2018Bayram haz\u0131rl\u0131klar\u0131\u2019 olgusu bile, tek ba\u015f\u0131na bir sorun olarak kendini her y\u0131l tekrar eden bir olgu olmaktan geri kalm\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sanki gizli bir el, M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131n takvimlerini\/zamanlar\u0131n\u0131 belirleyen \u2018ay\u2019\u0131n hareketlerini g\u00f6zlemleri\u2019, buna il\u00e2ve olarak ad\u0131na \u2018bilimsel\u2019 denilen s\u00fcre\u00e7leri dikkate alarak ay\u2019\u0131n hangi g\u00fcn\u00fcn\u00fcn neye tekab\u00fcl etti\u011fini, hangi eyleme ba\u015flan\u0131laca\u011f\u0131na i\u015faret etti\u011fini belirleyecek bir mekanizmay\u0131 kurumsal olarak geli\u015ftirmelerine mani oluyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">-Bizim neslin diyelim-, akl\u0131m\u0131z\u0131n ermeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 y\u0131llardan bu yana, her y\u0131l tekrarlanan duyars\u0131zl\u0131k ve umursamazl\u0131kla ortaya konuldu\u011fu \u00fczere, M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131n bir t\u00fcrl\u00fc Bayram birlikteliklerini sergileyememi\u015f olmalar\u0131n\u0131 yenilenen ve tekrarlan bir \u015fekilde, duyuyor, g\u00f6zlemliyor ve tan\u0131k oluyoruz.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu tekrarlar, M\u00fcsl\u00fcman bireylerde ve toplumlarda, \u00f6yle anla\u015f\u0131l\u0131yor ki, kan\u0131ksanm\u0131\u015fl\u0131k hali olu\u015fturmas\u0131 nedeniyle, art\u0131k \u00fczerinde pek de durulmas\u0131na gerek kalmayan meseleler aras\u0131na itilmi\u015f durumda.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ya da \u00e7o\u011falan ve de \u00e7o\u011falt\u0131lan pek \u00e7ok sorunun yan\u0131nda, bu alan\u0131n \u00fczerinde durulmaya de\u011fer bir alan olarak bile \u00f6neminin kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Asl\u0131nda, bu durum, M\u00fcsl\u00fcman bireylerde ve toplumlarda bir zemin kaymas\u0131, anlam kaymas\u0131 vb. olgular\u0131n ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131n ibaresi, belirtisi olurken, yetkilisinden yetkisizine kadar M\u00fcsl\u00fcman bireylerde ve toplumlarda bu mesele niye, nas\u0131l, ni\u00e7in, kim gibi sorular\u0131 sormaya meydan vermeyecek denli bir kan\u0131ksanm\u0131\u015fl\u0131kla g\u00f6z ard\u0131 ediliyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Oysa Bayramlar, M\u00fcsl\u00fcman \u00fcmmetin varl\u0131k bilincini aralar\u0131ndaki gayet temel fiziki, mek\u00e2ni birliktelikleriyle ba\u015flatacaklar\u0131 ve buradan hareketle, y\u0131l\u0131n di\u011fer geri kalan b\u00f6l\u00fcmlerinde \u00f6nce kendi bireysel ve toplumsal yap\u0131lar\u0131ndaki sorunlar\u0131 ve ard\u0131ndan, d\u00fcnyan\u0131n geri kalan toplumlar\u0131n sorunlar\u0131n\u0131 h\u00e2l yoluna koymalar\u0131n\u0131 sa\u011flayacak d\u00fc\u015f\u00fcnce ve eylemlerine dair bir mekanizma \u00fcretmeliydi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mehmet \u00d6zay &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;07.06.2025 Bayramlar, M\u00fcsl\u00fcmanlar i\u00e7in ne anlam ifade eder? Bu soru, sadece bug\u00fcn\u00fc, bug\u00fcnk\u00fc toplumsal, siyasal ve dini ger\u00e7eklikleri de\u011fil, bunun d\u0131\u015f\u0131nda uzunca bir d\u00f6nemde ortaya \u00e7\u0131kan, var olan bu ve benzeri alanlarla ilgili ger\u00e7eklikleri g\u00fcndeme getirmeyi, ele almay\u0131 gerektiren bir olgu olarak dikkat \u00e7ekiyor. Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u00fcrece dair g\u00f6zlemler, tan\u0131kl\u0131klar, s\u00f6ylemler bize bayramlar\u0131n [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5898,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,75],"tags":[],"class_list":["post-5897","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gunluk-yazilar","category-sosyoloji-tarih"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5897","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5897"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5897\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5901,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5897\/revisions\/5901"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5898"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5897"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5897"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5897"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}