{"id":569,"date":"2015-05-16T04:07:38","date_gmt":"2015-05-16T04:07:38","guid":{"rendered":"http:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/?p=569"},"modified":"2016-10-10T10:21:41","modified_gmt":"2016-10-10T10:21:41","slug":"arakan-muslumanlari-sorunuyla-yuzlesebilmek-confrontation-with-the-problem-of-arakanese-muslim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/arakan-muslumanlari-sorunuyla-yuzlesebilmek-confrontation-with-the-problem-of-arakanese-muslim\/","title":{"rendered":"Arakan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 Sorunuyla Y\u00fczle\u015febilmek \/ Confrontation With the Problem of Arakanese Muslim"},"content":{"rendered":"<p>Son g\u00fcnlerdeki geli\u015fmeler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, Arakan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131yla ilgili sorunun hen\u00fcz anla\u015f\u0131labildi\u011fini s\u00f6ylemek g\u00fc\u00e7. Tekrar bab\u0131nda ifade etmek gerekirse, 2012 y\u0131l\u0131 May\u0131s sonu ve Haziran ba\u015f\u0131nda n\u00fckseden hadisenin k\u00fcresel medya taraf\u0131ndan g\u00fcndeme ta\u015f\u0131nmas\u0131yla, sanki Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar ilk defa Myanmar devletinin ve de Budist Burma etnik toplumunun zulm\u00fcne maruz kal\u0131yormu\u015f izlenimi uyand\u0131r\u0131ld\u0131. Temelde bu yanl\u0131\u015fa ba\u015fta b\u00f6lge \u00fclkeleri y\u00f6netimleri olmak \u00fczere, Do\u011fusundan Bat\u0131s\u0131na neredeyse ilgili t\u00fcm devletler ve de bu sahada rol almak isteyen hemen hemen t\u00fcm STK\u2019larca d\u00fc\u015f\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne tan\u0131k olundu. Ard\u0131ndan yap\u0131lan ikinci \u00f6nemli hata, Arakanl\u0131lar\u0131, Arakan co\u011frafyas\u0131n\u0131 ve tarihini, Arakan m\u00fccadelesini ve de elbette ad\u0131na d\u00fcne kadar \u2018Burma\u2019, bug\u00fcn ise Myanmar denilen \u00fclkenin neye tekab\u00fcl etti\u011fini anlama \u00e7abas\u0131n\u0131n sergilen(e)memi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Burada a\u00e7\u0131k\u00e7a ifade etmek gerekir ki, Arakan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 sorunu \u2018insani yard\u0131m\u2019a indirgenebilecek bir sorun de\u011fil. Bu noktada, her kim ki Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n sorununu \u2018insani yard\u0131m\u2019 ba\u011flam\u0131na indirgiyorsa, Myanmar devleti y\u00f6netimiyle ister istemez ayn\u0131 safta ve ayn\u0131 konumda yer al\u0131yor demektir. Buna il\u00e2ve olarak, Arakan sorunu salt Myanmar\u2019\u0131n i\u00e7 meselesi de\u011fil, aksine b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel ba\u011flam\u0131yla b\u00fcy\u00fck bir sorunun par\u00e7as\u0131 niteli\u011findedir. Bu, d\u00fcn de b\u00f6yleydi, bug\u00fcnde&#8230; Bu anla\u015f\u0131lmadan, soruna \u00e7\u00f6z\u00fcm bulmakda m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6z\u00fckm\u00fcyor.<\/p>\n<p>\u0130lk etapta anla\u015f\u0131lmas\u0131 gereken husus, ad\u0131na Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar denilen kitlenin y\u00fczy\u0131llar \u00f6ncesinde atalar\u0131n\u0131n kurdu\u011fu topraklarda Myanmar devleti i\u00e7erisinde \u00f6zerk bir eyalet olarak, \u00f6zg\u00fcrce ve insanl\u0131k onur ve haysiyetine yak\u0131\u015f\u0131r bir \u015fekilde ya\u015fam s\u00fcrme taleplerine kulak verilmesi ve ba\u011flamda t\u00fcm imk\u00e2nlar\u0131n seferber edilmesidir. \u0130kinci ad\u0131mda, s\u00f6m\u00fcrge \u00f6ncesi ve sonras\u0131nda b\u00f6lgede neler ya\u015fand\u0131\u011f\u0131na dair bir anlama \u00e7abas\u0131n\u0131n sergilenmesidir. Tarihsel olarak Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n \u00fczerinde ya\u015fam s\u00fcrd\u00fckleri topraklar\u0131n, Myanmar\u2019\u0131n bat\u0131s\u0131nda Bengal K\u00f6rfezi\u2019ne a\u00e7\u0131lan uzun sahil \u015feridi boyunca uzanan bir co\u011frafya oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Zaten tarihde Arakan Sultanl\u0131\u011f\u0131 ad\u0131 verilen siyasi yap\u0131n\u0131n sahip oldu\u011fu ticaret limanlar\u0131 ve de deniz yollar\u0131 sayesinde b\u00f6lge ile ili\u015fkilerinin geli\u015ftirilmi\u015f olmas\u0131 da bundan kaynaklan\u0131r.<\/p>\n<p>S\u00f6m\u00fcrge sonras\u0131nda Burma, \u0130ngilizlerden ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 elde ederken, d\u00f6nemin ulusal lideri Aung San\u2019\u0131n en yak\u0131n \u2018silah\u2019 arkada\u015flar\u0131yla birlikte katledilmesi \u00fclkenin gelece\u011fi kadar Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n gelece\u011finde de belirleyici olmu\u015ftur. Demokratik-federatif bir devlet yap\u0131lanmas\u0131n\u0131n \u00f6ncellendi\u011fi ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k a\u015famas\u0131nda ya\u015fanan bu geli\u015fme sonras\u0131nda, devlet y\u00f6netiminin Burma az\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n egemenli\u011fine ge\u00e7mesi bir anlamda tarihi hesapla\u015fmay\u0131 da g\u00fcndeme ta\u015f\u0131d\u0131. B\u00f6ylece, s\u00f6m\u00fcrge d\u00f6neminde \u0130ngilizlerin di\u011fer baz\u0131 gruplar gibi Arakanl\u0131larla\u00a0 \u00a0i\u015fbirli\u011fi yapmas\u0131 bir t\u00fcr \u2018intikam\u2019 duygular\u0131n\u0131n hakim olmas\u0131na neden oldu. Bu noktada, merkezi h\u00fck\u00fcmetin ad\u0131na ulus-devlet denilen yap\u0131la\u015fmay\u0131 \u00fclkenin d\u00f6rt bir yan\u0131ndaki etnik unsurlara y\u00f6nelik \u2018temel haklar\u2019 ba\u011flam\u0131nda almak yerine, teritoryal egemenli\u011fi Burma az\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00fcd\u00fcm\u00fcnde sa\u011flama gibi k\u0131s\u0131r bir yakla\u015f\u0131m\u0131 benimsemesinden Arakanl\u0131lar da nasibini ald\u0131. Tabii Arakanl\u0131lar\u0131n bug\u00fcn maruz kald\u0131klar\u0131 bask\u0131 ve zul\u00fcmler yukar\u0131da zikredilen nedenlerle s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fil.<\/p>\n<p>Sahil \u015feridinin Myanmar\u2019\u0131n \u2018Burma\u2019 etnik yap\u0131s\u0131n\u0131n ya\u015fam s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7 b\u00f6lgelerle da\u011f silsilesi ile ayr\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 tarihsel-k\u00fclt\u00fcrel olarak Arakanl\u0131lar ile Burmal\u0131lar aras\u0131ndaki engeli te\u015fkil eder. Bu ayn\u0131 \u00f6zellik, modern d\u00f6nemde Myanmar devletinin Hint Okyanusu ile ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131 sa\u011flama potansiyeli nedeniyle de dikkat \u00e7eker. Ancak 1948 y\u0131l\u0131ndaki ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131ktan bu yana ulus-devlet olu\u015fumunu tamamlayamam\u0131\u015f ve s\u00fcre\u00e7li i\u00e7 sava\u015flar ve darbelerle Burma az\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00fcd\u00fcm\u00fcnde bir y\u00f6netime sahip olmas\u0131yla, bu imk\u00e2n\u0131n son d\u00f6neme kadar ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek g\u00fc\u00e7. Bununla birlikte, birtak\u0131m b\u00f6lgesel g\u00fc\u00e7lerin de te\u015fvikiyle, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde Arakan topraklar\u0131n\u0131n jeo-stratejik ve yer alt\u0131 kaynaklar\u0131n\u0131n giderek daha kayda de\u011fer bir \u015fekilde g\u00fcndeme ta\u015f\u0131nmas\u0131yla \u00f6neminin katlanarak artt\u0131\u011f\u0131na tan\u0131k olunuyor. Hi\u00e7 ku\u015fku yok ki, Arakan co\u011frafyas\u0131n\u0131n bu dikkat \u00e7ekici \u00f6zelli\u011fi, Arakan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131n vatanda\u015fl\u0131k haklar\u0131ndan, temel devlet kurumlar\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na ve \u00a0ekonomik kalk\u0131nmas\u0131na kadar \u00e7e\u015fitli s\u00fcre\u00e7lerden mahrum b\u0131rak\u0131lmalar\u0131n\u0131n nedeni olarak da ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Erken d\u00f6nemlerden itibaren bir yandan misyoner gruplar\u0131n\u0131n ve de bu yap\u0131n\u0131n arkas\u0131nda kimi devletlerin \u2018ilgilerine\u2019 konu olan Karin, Kachin, Chin, Mon, etnik yap\u0131lar\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar modern d\u00f6nemde \u00e7ok daha geri b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f etnik yap\u0131y\u0131 olu\u015fturur. Zikredilen bu yap\u0131lar silahl\u0131 m\u00fccadeleden, b\u00f6lgelerinde yeti\u015fen \u00e7e\u015fitli \u00fcr\u00fcnleri kom\u015fu \u00fclkelerle ticarete varan \u00e7e\u015fitli ba\u011flamlar\u0131yla varl\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcrken, merkezi h\u00fck\u00fcmetin aparatlar\u0131 ve Budist halk\u0131n ara\u00e7salla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131yla bask\u0131 ve zul\u00fcmlere maruz kalan Arakanl\u0131lar\u0131n \u00f6l\u00fcmler ve zorunlu g\u00f6\u00e7lerle giderek b\u00f6lgedeki n\u00fcfuslar\u0131n\u0131n azalmas\u0131na ve \u00fczerinde ya\u015fam s\u00fcrd\u00fckleri teritoryal alanlar\u0131n\u0131n daralmas\u0131na neden olmas\u0131, bug\u00fcn Arakan sorununun akut hale gelmesine neden olan fakt\u00f6rler aras\u0131ndad\u0131r. Bu s\u00fcre\u00e7te ula\u015f\u0131m olanaklar\u0131n\u0131n g\u00f6rece kolayl\u0131\u011f\u0131 sayesinde kom\u015fu \u00fclke Banglade\u015f\u2019e y\u00f6nelik g\u00f6\u00e7lerin yan\u0131 s\u0131ra, Tayland-Malezya ile Suudi Arabistan ve K\u00f6rfez \u00fclkelerine ka\u00e7\u0131\u015f s\u00fcregelmi\u015ftir. Ku\u015fkusuz ki, bu g\u00f6\u00e7 dalgalar\u0131 ilgili \u00fclkelerce dini veya insani nedenlerle bir ho\u015fnutlukla kar\u015f\u0131lanmas\u0131ndan bahsetmek de\u011fil, aksine Arakanl\u0131lar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde e\u011fitim ve sa\u011fl\u0131k hizmetlerinden yoksunluk ile istenilmeyen i\u015flerde en asgari \u015fartlarda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lacak modern k\u00f6leler stat\u00fcs\u00fcne b\u00fcr\u00fcnd\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n<p>Sorun s\u00f6m\u00fcrge \u00f6ncesi d\u00f6nemde \u0130ngilizlerin aralar\u0131nda Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcman gruplar\u0131n da oldu\u011fu Burma\u2019daki \u00e7e\u015fitli etnik az\u0131nl\u0131klarla merkezi olu\u015fturan Burma \u00e7o\u011funlu\u011funa kar\u015f\u0131 sergiledikleri i\u015fbirli\u011fiyle s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Bu s\u00f6m\u00fcrge \u00f6ncesi d\u00f6nemden g\u00fcn\u00fcm\u00fcz b\u00f6lgesel, k\u00fcresel jeo-politik yap\u0131la\u015fmalara ge\u00e7ecek olursak, Myanmar h\u00fck\u00fcmeti \u00fczerinde hangi g\u00fcc\u00fcn ba\u015fat bir rol oynama e\u011filiminde oldu\u011funu anlamak gerekiyor. 1980\u2019li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131ndan itibaren \u00c7in Devleti\u2019nin a\u00e7\u0131l\u0131m s\u00fcrecine paralel olarak ba\u015fta b\u00f6lgesinde oynamak istedi\u011fi ve teritoryal ba\u011flant\u0131lar\u0131 \u00f6ncelleyen yakla\u015f\u0131m\u0131na dikkat \u00e7ekilmelidir.<\/p>\n<p>Bug\u00fcn b\u00f6lge \u00fclkelerinin tamam\u0131nca en \u00f6nemli g\u00fc\u00e7 merkezi kabul edilen ve giderek k\u00fcresel ekonomik ve askeri tan\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koymakta olan \u00c7in\u2019in uzun erimli planlamalar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde b\u00f6lgenin enerji kaynaklar\u0131n\u0131 kontrole y\u00f6nelik politikalar\u0131 ile G\u00fcney \u00c7in Denizi-Malaka Bo\u011faz\u0131 ve Hint Okyanusu ba\u011flam\u0131nda su yollar\u0131 hakimiyeti m\u00fccadelesini g\u00f6z ard\u0131 etmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Bu s\u00fcre\u00e7te, \u00c7in y\u00f6netiminin b\u00f6lge \u00fclkeleriyle ve konumuz \u00e7er\u00e7evesinde Myanmar\u2019la olan ili\u015fkilerinin, Arakan Eyaleti\u2019ndeki geli\u015fmelerde bir \u015fekilde belirleyi olmaktad\u0131r. Bu noktada, \u00c7in\u2019in g\u00f6z\u00fcn\u00fc Bengal K\u00f6rfezi bakan geni\u015f sahillere sahip Arakan Eyaleti\u2019ne dikmesi; petrol kuyular\u0131, petrol boru hatt\u0131, kara yolu vb. alt yap\u0131lar ba\u011flam\u0131ndaki \u2018n\u00fcfuzuyla\u2019 b\u00f6lgede kayda de\u011fer bir geli\u015fmeye konu oluyor. Tabii bu geli\u015fmeler, gerek i\u00e7 gerekse d\u0131\u015f fakt\u00f6rlerin \u015fu veya bu \u015fekildeki gelecek projeksiyonlar\u0131yla Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar aleyhine olacak \u015fekilde yap\u0131land\u0131r\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>Bu \u00e7er\u00e7evede konunun b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel y\u00f6nlerine k\u0131smen de olsa dikkat \u00e7ekelim. Myanmar\u2019\u0131n \u00fcyesi oldu\u011fu G\u00fcneydo\u011fu Asya \u00dclkeleri Birli\u011fi (ASEAN) S\u00f6zle\u015fmesi\u2019ndeki \u2018\u00fcye \u00fclkelerin birbirlerinin i\u00e7 i\u015flerine kar\u0131\u015fmama\u2019 maddesi bir sorun olarak h\u00e2l\u00e2 ortada durmaktad\u0131r. ASEAN \u00fclkeleri, bu maddeyi kald\u0131rmad\u0131k\u00e7a, ba\u015fta Malezya\u2019n\u0131n olmak \u00fczere Tayland ve k\u0131smen Endonezya\u2019n\u0131n ge\u00e7en hafta Bengal K\u00f6rfezi-Andaman Denizi-Malaka Bo\u011faz\u0131\u2019nda okyanus sular\u0131nda gezinen teknelerdeki binlerce Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ahvali kar\u015f\u0131s\u0131nda tak\u0131nd\u0131klar\u0131 tavr\u0131 anlamland\u0131rabilmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bu s\u00f6zle\u015fmeye imza atan ve bu maddeye onay veren t\u00fcm rejimler sadece Arakan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 sorununa kar\u015f\u0131 kendilerini \u2018yabanc\u0131la\u015ft\u0131rmakla\u2019 kalm\u0131yorlar b\u00f6lgenin neredeyse her \u00fclkesindeki son derece temel \u2018haklar\u2019 konusunun da g\u00f6z ard\u0131 edilmesine katk\u0131da bulunuyorlar demektir.<\/p>\n<p>T\u00fcm bunlardan sonra \u015fayet ilgili \u00e7evreler Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n temel insani haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131yla hakikaten ilgilenmek istiyorlarsa, o zaman \u015fu hususlar\u0131 da sorgulamak gerekir.<\/p>\n<p>Ad\u0131na \u2018\u0130slam\u2019 Te\u015fkilat\u0131 \u0130\u015fbirli\u011fi (OIC) denilen yap\u0131n\u0131n 2006 y\u0131l\u0131 Mart ay\u0131nda A\u00e7e\u2019de ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 ve d\u00f6nemin genel sekreteri Ekmeleddin \u0130hsano\u011flu ba\u015fta olmak \u00fczere t\u00fcm ilgililerce ba\u015fta Endonezya kamuoyu olmak \u00fczere t\u00fcm d\u00fcnyaya pilot proje olarak lanse etti\u011fi \u2018yetim projesi\u2019nden sonra ayn\u0131 projeyi, \u0130slam co\u011frafyas\u0131n\u0131n kan a\u011flayan di\u011fer b\u00f6lgelerine uygulayaca\u011f\u0131 s\u00f6z\u00fcn\u00fc bu noktada sadece Myanmar\u2019daki de\u011fil, ba\u015fta Malezya, Tayland ve Endonezya olmak \u00fczere \u00e7e\u015fitli \u00fclkelerdeki Arakan toplumu ba\u011flam\u0131nda yerine getir(e)memesi izah etmesi ve bu konuda t\u00fcm sorumlular hesap vermesi en do\u011fal beklentilerdendir.<\/p>\n<p>\u0130kincisi, kimi devlet yetkililerinin ve sivil toplum olu\u015fumlar\u0131n\u0131n (SeTeKA) Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n i\u00e7lerinde bulunduklar\u0131 olumsuz ko\u015fullarda \u2018yard\u0131m etme\u2019 \u00e7abalar\u0131nda hedeften sapt\u0131r\u0131c\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131n g\u00f6zlemlenmektedir. Bunda, Banglade\u015f\u2019te a\u00e7t\u0131klar\u0131 kurumlarla Arakanl\u0131lara yard\u0131m ediyoruz iddias\u0131nda bulunanlar; Arakan\u2019da binlerce kurban kesiyoruz reklam\u0131n\u0131 yaparak birtak\u0131m manip\u00fclasyonlara giri\u015fenlerin, geni\u015f kamu oyuna do\u011fru bilgi aktarma sorumluluklar\u0131n\u0131n oldu\u011funu anlamalar\u0131 gerekiyor. \u2018Partner\u2019 kurulu\u015flar\u0131n\u0131z\u0131n neyin \u2018partneri\u2019 oldu\u011funu g\u00f6zlemlemek, anlamak da herhalde bu kurumlar\u0131n \u2018sa\u011fduyulu\u2019 yard\u0131mda bulunanlara kar\u015f\u0131 bir beslemeleri gereken sorumluluklar\u0131 aras\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc, ba\u015fta b\u00f6lge \u00fclkesi olmas\u0131 hasebiyle resmi rakamlara g\u00f6re k\u0131rk bin Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Malezya\u2019da h\u00fck\u00fcmetin bug\u00fcne kadar Birle\u015fmi\u015f Milletler\u2019in insan haklar\u0131 vb. s\u00f6zle\u015fmeleri imzalamamas\u0131 nedeniyle ne Arakanl\u0131lar ne de di\u011ferleri \u2018hak ettikleri\u2019 yakla\u015f\u0131mlar\u0131 bulamamaktad\u0131rlar. Malezya h\u00fck\u00fcmetinin kimi organlar\u0131 ve baz\u0131 STK\u2019lar\u0131n Arakanl\u0131lara y\u00f6nelik \u2018yard\u0131m\u2019\u0131 bu ba\u011flamda, kapsay\u0131c\u0131, bu kitlenin sorunlar\u0131na \u00e7\u00f6z\u00fcm olucu de\u011fil, sadece ve sadece palyatif kalmaktad\u0131r. Bu noktada, konunun do\u011frudan anla\u015f\u0131labilmesi i\u00e7in Arakanl\u0131 g\u00f6\u00e7menlerin ya\u015fad\u0131klar\u0131 b\u00f6lgelerde yap\u0131lacak g\u00f6zlemler ve m\u00fcl\u00e2katlar\u0131n kafi miktarda veri sa\u011flayaca\u011f\u0131na \u015f\u00fcphe yok.<\/p>\n<p>T\u00fcm bunlar\u0131n ard\u0131ndan, okyanus sular\u0131nda ge\u00e7en g\u00fcnler ve haftalar sonras\u0131nda Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 ta\u015f\u0131yan teknelerden baz\u0131lar\u0131n\u0131n A\u00e7eli bal\u0131k\u00e7\u0131larla sahile \u00e7ekilmesinin \u00f6yle g\u00f6z ard\u0131 edilecek s\u0131radan bir hadise olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak gerekir. Bu ba\u011flamda, Endonezya merkezi h\u00fck\u00fcmeti ile A\u00e7e Eyalet y\u00f6netiminin konuyu anlamalar\u0131 ve uygulamalar\u0131 aras\u0131nda kada de\u011fer bir fark vard\u0131r. Bug\u00fcn de\u011fil, daha 2008 sonu ve 2009 y\u0131l\u0131 ba\u015flar\u0131nda, yani 2012\u2019de uluslararas\u0131 medyan\u0131n konuyu g\u00fcndeme getirmesinden \u00f6nce A\u00e7e sahillerine vuran teknelerdeki Arakanl\u0131lar\u0131n A\u00e7e\u2019de seve seve misafir edebileceklerini ve bu kitlenin A\u00e7e\u2019de kalabileceklerini belirten d\u00f6nemin valisi \u0130rvandi Yusuf\u2019du. Bug\u00fcn de A\u00e7e y\u00f6netimi ve halk\u0131 Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlara kar\u015f\u0131 ayn\u0131 hassasiyeti g\u00f6stermektedir. A\u00e7elilerin bu konuda sergiledikleri yakla\u015f\u0131m bile \u2018insani\u2019 durum kar\u015f\u0131s\u0131nda merkezi h\u00fck\u00fcmetten ne denli olumlu anlamda farkl\u0131 bir yakla\u015f\u0131m sergilediklerini g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sermektedir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son g\u00fcnlerdeki geli\u015fmeler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, Arakan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131yla ilgili sorunun hen\u00fcz anla\u015f\u0131labildi\u011fini s\u00f6ylemek g\u00fc\u00e7. Tekrar bab\u0131nda ifade etmek gerekirse, 2012 y\u0131l\u0131 May\u0131s sonu ve Haziran ba\u015f\u0131nda n\u00fckseden hadisenin k\u00fcresel medya taraf\u0131ndan g\u00fcndeme ta\u015f\u0131nmas\u0131yla, sanki Arakanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar ilk defa Myanmar devletinin ve de Budist Burma etnik toplumunun zulm\u00fcne maruz kal\u0131yormu\u015f izlenimi uyand\u0131r\u0131ld\u0131. Temelde bu yanl\u0131\u015fa ba\u015fta [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":570,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[36,6],"tags":[],"class_list":["post-569","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arakanli-muslumanlar","category-gunluk-yazilar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/569","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=569"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/569\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":571,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/569\/revisions\/571"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/570"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=569"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=569"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=569"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}