{"id":4027,"date":"2021-09-10T19:47:43","date_gmt":"2021-09-10T19:47:43","guid":{"rendered":"http:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/?p=4027"},"modified":"2021-09-10T19:47:43","modified_gmt":"2021-09-10T19:47:43","slug":"okullasmada-amaclar-hedefler-ve-sapmalar-aims-targets-and-deviations-in-schooling","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/okullasmada-amaclar-hedefler-ve-sapmalar-aims-targets-and-deviations-in-schooling\/","title":{"rendered":"Okulla\u015fmada ama\u00e7lar, hedefler ve sapmalar \/ Aims, targets and deviations in schooling"},"content":{"rendered":"<p><strong>Mehmet \u00d6zay\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 10.09.2021<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Okullar\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131yla birlikte, e\u011fitim-\u00f6\u011fretim s\u00fcrecine do\u011frudan taraf olan ve olmayan \u00e7evrelerin g\u00f6r\u00fc\u015fleri g\u00fcndeme gelmeye ba\u015flar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00f6z konusu g\u00f6r\u00fc\u015fler, e\u011fitim-\u00f6\u011fretimin bizatihi niteli\u011fi \u00fczerine uzman g\u00f6r\u00fc\u015flerine ba\u015fvurularak kurumsal yap\u0131 \u00f6ne \u00e7\u0131kart\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Bireyin ve toplumun e\u011fitimi<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">E\u011fitim-\u00f6\u011fretim s\u00fcrecinin (<em>teaching-learning process<\/em>) yukar\u0131da dikkat \u00e7ekilen husustan \u00e7ok daha geni\u015f boyutlar\u0131 oldu\u011funu, tekil \u00f6\u011frenci ve \u00f6\u011fretmen ili\u015fkisinin yan\u0131 s\u0131ra, okulun d\u0131\u015f\u0131nda gayet geni\u015f toplumsal kesimleri i\u00e7ine ald\u0131\u011f\u0131 hat\u0131rlanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu durum, bize ad\u0131na okulla\u015fma (<em>schooling<\/em>) denilen ve e\u011fitim-\u00f6\u011fretimin formel olarak uyguland\u0131\u011f\u0131 kurumsal yap\u0131n\u0131n \u00f6nemi kadar, bu \u00f6nemden hareketle neyi, ni\u00e7in \u00f6\u011fretmek ve uygulamak gerekti\u011fi konusunda geni\u015f kapsaml\u0131 bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n g\u00fcndeme getirilmesinin zorunluluk arz etmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Asl\u0131nda bu tam da, e\u011fitim-\u00f6\u011fretimden beklenen\/beklenmesi gereken husus olmas\u0131yla dikkat \u00e7ekerken, ka\u00e7\u0131r\u0131lan bu imk\u00e2n\u0131n bizi tamda modernle\u015fme (<em>modernization<\/em>) tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n oda\u011f\u0131na getirip b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fcz. Ancak burada, kavramsal olarak modernle\u015fmeye de\u011finmeyece\u011fim\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Temelde okullar\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131yla birlikte, e\u011fitim-\u00f6\u011fretimin ne oldu\u011fu ve ne olmas\u0131 gerekti\u011fi; kimin ve nas\u0131l e\u011fitilmesi gerekti\u011fi; \u00f6\u011fretim eyleminin ama\u00e7lar\u0131; \u00f6\u011frencilerin \u00f6\u011frendiklerinden hareketle neyi, ni\u00e7in g\u00fcndelik pratiklerinde uygulamalar\u0131 gerekti\u011fi; \u00f6\u011frenci kitlesinin ne t\u00fcr gayeleri ve hedefleri oldu\u011fu gibi bir dizi soru yine g\u00fcndeme getirmek dinamik bir e\u011fitim-\u00f6\u011fretim faaliyeti i\u00e7in ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">B\u00f6ylesi bir s\u00fcreci, belki minik \u00f6\u011frencilerden, gen\u00e7li\u011fe yeni ad\u0131m atmaya ba\u015flayan farkl\u0131 ya\u015f gruplar\u0131ndan beklemek zorlama olabilir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ancak hi\u00e7 de\u011filse, s\u00f6z konusu bu \u00f6\u011frencilerin ebeveynlerinin, \u00f6\u011fretmenlerinin ba\u015fta geldi\u011fi; bununla birlikte, toplumdaki istisnas\u0131z t\u00fcm fertlerin yukar\u0131da dikkat \u00e7ekilen sorularla ve benzerleriyle kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131n\u0131n, sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir birey ve toplum in\u015fas\u0131 i\u00e7in elzem oldu\u011funa ku\u015fku bulunmuyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>S\u0131nav normalle\u015fmesi mi travmas\u0131 m\u0131?<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bununla birlikte, genel itibar\u0131yla bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda e\u011fitim-\u00f6\u011fretim s\u00fcre\u00e7lerini daha ilk s\u0131n\u0131flardan ba\u015flayarak s\u0131navlara endekslemek, e\u011fitim-\u00f6\u011fretimin temelleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan i\u015fin daha ba\u015ftan savsaklanmaya matuf bir y\u00f6ne evrilmekte oldu\u011funa i\u015faret ediyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6yle ki, okullar\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131yla birlikte onunla paralel giden, bir s\u0131nav sistemi ve bunun olu\u015fturdu\u011fu gizli\/a\u00e7\u0131k kurumsal yap\u0131lar ve uzant\u0131lar\u0131n\u0131n e\u011fitim-\u00f6\u011fretim i\u015finin \u00f6\u011frenciler, veliler ve de okullardaki \u00f6\u011fretmenler a\u00e7\u0131s\u0131ndan hangi nedenlerle bu i\u015fe giri\u015fildi\u011fini sorgulat\u0131r olmas\u0131 gerekir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u0131navlar\u0131 karanl\u0131k bir t\u00fcnele benzetirsek, t\u00fcnelin sonunda bu s\u0131nav s\u00fcre\u00e7lerine aday olan her bireyi bekledi\u011fi varsay\u0131lan veya herkesin ula\u015fmay\u0131 arzu etti\u011fi cazibeli meslekler, uzun-yorucu ve anlaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 gayet sorunlu s\u00fcre\u00e7lerin sanki bir \u015fekilde hazmedilebilir bir durum olarak alg\u0131lanmas\u0131na neden oluyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Peki, s\u0131nav endeksli ve nihayetinde iyisi\/k\u00f6t\u00fcs\u00fc olmayan bir meslek sahibi olmak hedefiyle bir t\u00fcr an\u0131lmaya de\u011fmeyecek \u015fekilde ge\u00e7irilmi\u015f ergin ya\u015flar\u0131n ard\u0131ndan, bu bireylerin elde edecekleri bireysel de\u011fer\/anlam (<em>value\/meaning<\/em>), toplumsall\u0131k, toplumsal yarar gibi kavramlardan ne elde ettiklerini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz acaba?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>E\u011fitim-\u00f6\u011fretimin payda\u015flar\u0131 ve anlaml\u0131 b\u00fct\u00fcnl\u00fck <\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">E\u011fitim \u00f6\u011fretim s\u00fcrecinin giderek artan payda\u015flar\u0131 (<em>partners<\/em>) oldu\u011fu olgusu, bize sadece minikleri, gen\u00e7 bireyleri okul kap\u0131s\u0131na b\u0131rakmaktan ibaret olmayan gayet \u00f6nemli sorumluluklar y\u00fckl\u00fcyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u00f6\u015fe ba\u015f\u0131ndaki bakkal amcadan, kap\u0131 \u00f6n\u00fcndeki simit\u00e7iye; servis \u015fof\u00f6r\u00fc ve servis ablas\u0131ndan, okul g\u00fcvenli\u011fine; kitap yay\u0131nc\u0131s\u0131ndan, \u00f6\u011fretmenlere; belediye \u00e7al\u0131\u015fan\u0131ndan trafik polisine; \u015fehrin en k\u00fc\u00e7\u00fck idari biriminden, milli e\u011fitim bakan\u0131na kadar uzanan gayet uzun bir liste \u00e7\u0131kartmak m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu listede yer alan ve almayan \u00e7ok farkl\u0131 i\u015f kolundan bireyler\/\u00e7al\u0131\u015fanlar ve bunlar\u0131n s\u00fcre\u00e7lere kat\u0131l\u0131m\u0131, e\u011fitim ve \u00f6\u011fretimin d\u00f6rt duvar aras\u0131na s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lamayacak kadar geni\u015f bir toplumsal \u00e7er\u00e7evede ger\u00e7ekle\u015ftirilmekte oldu\u011funa i\u015faret ediyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Miniklerin ve gen\u00e7 bireylerin e\u011fitim-\u00f6\u011fretimdeki ve bunlar\u0131n i\u00e7eri\u011findeki gayet \u00f6nemli olgular\u0131, isten\/me\/dik birer kitabi bilgi ve unutulmaya matuf g\u00fcndelik haplara d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclen \u2018enformasyon\u2019dan (<em>information<\/em>) ibaret olmad\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7e\u011fi g\u00f6r\u00fclmelidir. E\u011fitim ve \u00f6\u011fretim bunun gayet \u00f6tesinde bir eylem bi\u00e7imidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sabah yataktan kalk\u0131p, kahvalt\u0131 masas\u0131na oturmak; di\u015fleri f\u0131r\u00e7alay\u0131p, temiz ve d\u00fczenli bir \u015fekilde k\u0131yafetini\/\u00fcniformas\u0131n\u0131 giyip evdeki bireylere \u2018<em>hay\u0131rl\u0131 g\u00fcnler<\/em>\u2019 dilemekle ba\u015flayan ve g\u00fcn boyu yukar\u0131da listede yer alan meslek gruplar\u0131, g\u00f6revliler\/yetkililer ile do\u011frudan veya dolayl\u0131 olarak girilen uzun bir ili\u015fki ve ileti\u015fim a\u011f\u0131n\u0131n tam da ortas\u0131na g\u00f6nderilen bireylerden bahsediyoruz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu birbirinden kopuk izlenimi veren oysa tam aksine, birbirine eklemlenmi\u015f olan bireyler ve bu bireylerin \u00fcretti\u011fi eylemler bizler i\u00e7in, sadece bir e\u011fitim-\u00f6\u011fretim s\u00fcreci olarak de\u011fil, g\u00fcndelik toplumsal ya\u015fam\u0131 (<em>social life<\/em>) anlaml\u0131 k\u0131lman\u0131n yollar\u0131, imk\u00e2nlar\u0131, pratikleri olarak \u00f6nem arz etmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u015eu soruyu sormak gerekiyor: Acaba s\u00f6z konusu bu eylemler zincirinde yer alan t\u00fcm bireysel akt\u00f6rlere, sadece i\u015fin formel e\u011fitim ba\u011flam\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda yer almayan, ayn\u0131 zamanda ve en az bu grup kadar \u00f6nem arz eden enformel e\u011fitim i\u00e7inde de\u011ferlendirilmesi gereken \u00e7e\u015fitli meslek gruplar\u0131ndaki bireylere, e\u011fitim ve \u00f6\u011fretim olgusundan bahsedebildik mi? Onlar\u0131 bu s\u00fcre\u00e7ten haberdar edebildik ve okullar faaliyete ge\u00e7meden haz\u0131rlayabildik mi?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Daha minikleri, gen\u00e7 bireyleri okul kap\u0131s\u0131na b\u0131rakmadan \u00f6nce ad\u0131, unvan\u0131, g\u00f6revi, ya\u015f\u0131, kimli\u011fi aras\u0131nda nitelik olarak fark g\u00f6zetilmeksizin s\u00f6z konusu toplumsal eylemlerin eyleyen ki\u015filer olan bakkal amcaya, simit\u00e7i abiye, servis \u015fof\u00f6rlerine, servis ablalar\u0131na, temizlik\u00e7ilere, g\u00fcvenlik g\u00f6revlilerine, araba kullanan velilere, \u00f6\u011frencilerin mahallelerinde\/muhitlerinde muhatap olduklar\u0131 her t\u00fcr\u00fcnden esnafa k\u0131sacas\u0131, geni\u015f bir topluma e\u011fitim\/\u00f6\u011fretimin i\u00e7eri\u011fi, anlam\u0131, toplumsal sorunlara \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc, \u00f6rnek bir ya\u015fam\u0131, -pespembe mutluluk tablosu sunmasa bile- kayda de\u011fer anlaml\u0131 bir g\u00fcn ge\u00e7irmeye dair ne t\u00fcr bilgiler, \u00f6neriler, \u00e7\u00f6z\u00fcmler, cevaplar, sorular \u00fcrettik ve bu s\u00fcre\u00e7lere bu bireylerin katk\u0131lar\u0131n\u0131n olmas\u0131 gerekti\u011fine, bunun ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir zorunluluk arz etti\u011fini hat\u0131rlatabildik mi?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Benci\/l\/lik<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Mikro sosyoloji ba\u011flam\u0131nda konuyu ele almak ve baz\u0131 hususlar\u0131 g\u00fcndeme getirmek m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6z\u00fckmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcm toplumlarda, bir ulus in\u015fa etme projelerinin ba\u015f\u0131nda gelen e\u011fitim-\u00f6\u011fretim s\u00fcre\u00e7lerinde gizli\/a\u00e7\u0131k, anl\u0131k\/s\u00fcrekli (<em>instant\/constant<\/em>) \u00e7er\u00e7evesinde var olan, kat\u0131lan, e\u015flik eden bireyler sadece kendi \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n okulla\u015fmas\u0131 ile bu s\u00fcrece tan\u0131k olurken \u00f6teki \u00e7ocuklar\/\u00f6\u011frenciler i\u00e7in, onlar\u0131n varl\u0131klar\u0131 i\u00e7in acaba ne d\u00fc\u015f\u00fcnmektedirler?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu noktada, yan\u0131 ba\u015f\u0131ndaki kom\u015fusunun \u00e7ocu\u011funa; soka\u011f\u0131ndaki-mahallesindeki ebeveynlerin \u00e7ocuklar\u0131na; okulda ebevenylikle (<em>parenthood<\/em>) ayn\u0131 konumda bulundu\u011fu ki\u015filerin \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 gizli\/a\u00e7\u0131k \u2018\u00f6teki\u2019 (<em>other<\/em>) olarak de\u011ferlendirip de\u011ferlendirmedi\u011fi; apartman merdiveninde\/asans\u00f6r\u00fcnde, otob\u00fcse\/minib\u00fcse binerken, trafikte kar\u015f\u0131dan kar\u015f\u0131ya ge\u00e7erken, okul bah\u00e7esinde s\u0131rada beklerken, s\u0131n\u0131fta oturaca\u011f\u0131 yeri belirlerken velhas\u0131l, \u2018\u00f6tekilerle\u2019 payla\u015ft\u0131\u011f\u0131 t\u00fcm alanlarda kendini \u00f6ncelleyen bencillikle izah edilmeye matuf eylemleri nas\u0131l anlamak gerekiyor?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Toplumun \u00e7ok farkl\u0131 kesimlerini bir araya getiren e\u011fitim-\u00f6\u011fretim s\u00fcrecinin \u00f6\u011fretmenler-\u00f6\u011freticiler gibi \u00f6nc\u00fc akt\u00f6rlerinin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 peki\u015ftiren ve anlaml\u0131 k\u0131lan, e\u011fitim-\u00f6\u011fretim s\u00fcrecini s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir, somut \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131 olan ve hayat\u0131 sar\u0131p sarmayan y\u00f6nleri oldu\u011funun fark edilmesi gerekiyor. Bu fark etme i\u015finin, bug\u00fcnlerde en \u00e7ok ihtiya\u00e7 duydu\u011fumuz bir \u015fey oldu\u011funa ku\u015fku yok.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bunu yaparken, rasyonel d\u00fc\u015f\u00fcnce yap\u0131s\u0131na sahip oldu\u011fu varsay\u0131lan her bir yeti\u015fkin bireyin \u00f6z-ele\u015ftirel (<em>self-critical<\/em>) bir tutum tak\u0131nmas\u0131, ortak iyinin ve do\u011frunun ortaya konmas\u0131nda herkese yol g\u00f6sterici olacakt\u0131r. Bundan da hi\u00e7 ku\u015fku yok ki, en \u00e7ok okulla\u015fman\u0131n \u00f6znesi konumundaki \u00f6\u011frenciler istifade edecektir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mehmet \u00d6zay\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 10.09.2021 Okullar\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131yla birlikte, e\u011fitim-\u00f6\u011fretim s\u00fcrecine do\u011frudan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4028,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,75],"tags":[],"class_list":["post-4027","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gunluk-yazilar","category-sosyoloji-tarih"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4027","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4027"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4027\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4029,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4027\/revisions\/4029"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4028"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4027"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4027"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4027"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}