{"id":3401,"date":"2020-08-01T19:50:17","date_gmt":"2020-08-01T19:50:17","guid":{"rendered":"http:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/?p=3401"},"modified":"2020-08-05T13:45:45","modified_gmt":"2020-08-05T13:45:45","slug":"malezyada-1mdb-ve-turkiyedeki-algi-1mdb-in-malaysia-and-its-perception-in-turkey","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/malezyada-1mdb-ve-turkiyedeki-algi-1mdb-in-malaysia-and-its-perception-in-turkey\/","title":{"rendered":"Malezya\u2019da 1MDB ve T\u00fcrkiye\u2019deki alg\u0131 \/ 1MDB in Malaysia and its perception in Turkey"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Mehmet \u00d6zay\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 01.08.2020<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya\u2019da sab\u0131k Ba\u015fbakan Necib Rezzak\u2019a 1MDB yolsuzluklar\u0131na kar\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle hakk\u0131nda a\u00e7\u0131lan davalardan, toplam 12 y\u0131l hapis cezas\u0131na \u00e7arpt\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00f6ylesine yaz\u0131l\u0131p \u00e7izilerek ge\u00e7i\u015ftirilecek bir geli\u015fme de\u011fildir. Aksine, Malezya modern siyasetinin en sars\u0131nt\u0131l\u0131 d\u00f6nemlerinden birinin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 ulusal siyasette bug\u00fcn gelinen nokta, pek \u00e7ok siyasi ve toplumsal parametreleri ile ele al\u0131nmay\u0131 hak ediyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bir yaz\u0131 bir yana, bir ka\u00e7 yaz\u0131da bile b\u00fct\u00fcn bu unsurlar\u0131 ele almak m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6z\u00fckmemekle birlikte, bu konulara dikkat \u00e7ekilmesi gerekiyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bununla birlikte, bu yaz\u0131da s\u00f6z konusu bu konu yerine, acaba Malezya\u2019daki geli\u015fme T\u00fcrkiye\u2019de nas\u0131l yank\u0131 buldu sorusuna ya da di\u011fer geli\u015fmeler kadar bu konunun da ni\u00e7in hakk\u0131yla ele al\u0131n\/a\/mad\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinde durmak gerekiyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bug\u00fcn T\u00fcrkiye siyasetinde, bas\u0131n\u0131nda ve akademyas\u0131nda Malezya konusunda g\u00f6r\u00fc\u015f beyan etme konusundaki k\u0131s\u0131rl\u0131k temelde, bu konuda \u00e7e\u015fitli nedenlerle yazmak istemeyen samimi ancak k\u00fc\u00e7\u00fck bir az\u0131nl\u0131k grubu d\u0131\u015fta b\u0131rak\u0131lacak olursa, sorunun temelinde T\u00fcrkiye d\u0131\u015f politikas\u0131n\u0131n Bat\u0131 merkezli y\u00f6neliminin bir sonucu oldu\u011funu s\u00f6ylemek gerekiyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrkiye\u2019yi temsil makam\u0131ndaki kurumlar\u0131n ve ki\u015filerin b\u00f6lge ile ilgili analitik \u00e7al\u0131\u015fmalar yerine, hasbel kader edindikleri bilgilerle ve hasbel kader kurduklar\u0131 ili\u015fkilerle b\u00f6lge \u00fclkelerini ve de Malezya\u2019y\u0131 anlad\u0131klar\u0131n\u0131 zannettiklerini d\u00fc\u015f\u00fcnenlerin, T\u00fcrkiye\u2019nin b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel yap\u0131la\u015fmas\u0131na ne gibi katk\u0131lar\u0131 oldu\u011fu gayet sorgulanmaya de\u011fer bir durumdur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bug\u00fcn 1MDB yolsuzlu\u011fuyla ilgili olarak ya\u015fanan geli\u015fmelerde, sab\u0131k Ba\u015fbakan\u2019\u0131n hapis ve para cezas\u0131na \u00e7arpt\u0131r\u0131lmas\u0131, asl\u0131nda buz da\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fcnen y\u00fcz\u00fcd\u00fcr. Dolay\u0131s\u0131yla, bu \u00fclkedeki geli\u015fmeleri sadece sab\u0131k Ba\u015fbakan\u2019a verilen ceza \u00fczerinden ve bununla s\u0131n\u0131rland\u0131rarak okumak, bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n ne denli k\u0131s\u0131r oldu\u011funu ortaya koymaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dr. Mahathir Muhammed\u2019in 2013 y\u0131l\u0131nda, o d\u00f6nem mensubu bulundu\u011fu Birle\u015fik Malay Ulusal Organizasyonu\u2019nun (<em>United Malay National Organization-<\/em>UMNO) bir \u00fcyesi olarak, o y\u0131l yap\u0131lan 13. genel se\u00e7imlerinin ard\u0131ndan \u00fclke iyi y\u00f6netilmiyor diyerek hem d\u00f6nemin Ba\u015fbakan\u0131 Necib Rezzak\u2019a hem de h\u00fck\u00fcmete ele\u015ftirilerini g\u00fcndeme getirirken g\u00fcndemde gizli\/a\u00e7\u0131k 1MDB geli\u015fmesi yer al\u0131yordu. Buna il\u00e2ve olarak, yine o y\u0131llarda, o d\u00f6nem ki ad\u0131yla Halk Cephesi (<em>Pakatan Harapan<\/em>-PK) koalisyonuna mensup ba\u015fta Tony Pua ve Rafizi Ramli olmak \u00fczere baz\u0131 milletvekilleri, kuruldu\u011fu 2009\u2019dan itibaren 1 MDB ile ilgili geli\u015fmeleri takip ettikleri ve yolsuzluk duyumlar\u0131 al\u0131p g\u00fcndeme ta\u015f\u0131nmaya ba\u015fland\u0131\u011f\u0131na tan\u0131k olunmu\u015ftu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ard\u0131ndan, 2015 y\u0131l\u0131ndan bu yana, b\u00f6lge \u00fclkelerinde ve uluslararas\u0131 bas\u0131nda bu konu ele al\u0131n\u0131rken, T\u00fcrkiye bas\u0131n\u0131nda g\u00fcndeme getirildi\u011finde, \u201cbiz anlayamad\u0131k\u201d diyerek, bu son derece \u00f6nemli geli\u015fmeyi ters y\u00fcz eden idarecilerin, gazetecilerin varl\u0131\u011f\u0131 bug\u00fcn T\u00fcrkiye\u2019nin bu \u00fclke \u00f6zelinde gerek d\u0131\u015f politikas\u0131n\u0131 gerekse sivil toplumla ve akademi d\u00fcnyas\u0131yla ili\u015fkileri nas\u0131l \u015fekillendirmesi gerekti\u011fi hususunda ni\u00e7in zaafiyet ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6stergelerinden sadece birini olu\u015fturmaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu noktada, ad\u0131na T\u00fcrkiye\u2019nin tan\u0131n\u0131r y\u00fcz\u00fc denilen bas\u0131n organ\u0131n\u0131n\/organlar\u0131n\u0131n, Malezya konusunda \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131ndan ba\u015flayarak alt yap\u0131 kurulumundan haber aktarma i\u015fine kadarki s\u00fcre\u00e7leri en hafif ifadesiyle ciddiyetsizlik olarak de\u011ferlendirilebilecek bir yakla\u015f\u0131mla ele almalar\u0131, t\u0131pk\u0131 resmilik s\u0131fat\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan \u00e7evrelerin yetersizlikleri ve yeteneksizlikleriyle ayn\u0131 seviyede d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmeyi gerektiriyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Necib Rezzak\u2019la ilgili yolsuzluk iddialar\u0131n\u0131n Malezya\u2019da g\u00fcndemin oda\u011f\u0131na oturdu\u011fu g\u00fcnlerde, Malezya bas\u0131n\u0131nda T\u00fcrkiye siyasetinin zirvesindeki isme y\u00f6nelik belli \u00e7evrelerin \u00e7\u0131kard\u0131klar\u0131 baz\u0131 ele\u015ftiriler kar\u015f\u0131s\u0131nda, ad\u0131na resmi denilen \u00e7evrelerin kaleme ald\u0131rd\u0131klar\u0131 bir makalede savunmac\u0131 bir edayla T\u00fcrkiye liderini Necib Rezzak\u2019la birlikte zikretme gafletleri hi\u00e7 ku\u015fku yok ki, ne Malezya\u2019y\u0131 anlad\u0131klar\u0131n\u0131n ne de bu \u00fclke bas\u0131n\u0131yla nas\u0131l i\u015f tutulaca\u011f\u0131n\u0131 bildiklerinin g\u00f6stergesidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrkiye\u2019yi temsil etme makam\u0131nda b\u00f6lgeye g\u00f6nderilen ancak, b\u00f6lgeye en uzak olduklar\u0131 anla\u015f\u0131lan -bir iki istisnas\u0131yla- bu isimlerin, Malezya\u2019ya ve b\u00f6lgeye al\u0131\u015fmak bir yana al\u0131\u015fmamak i\u00e7in b\u00fcy\u00fck gayret g\u00f6stererek sergiledikleri el\u00e7ilikleri g\u00f6z ya\u015fartacak d\u00fczeydedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bug\u00fcn Malezya\u2019y\u0131 anlama konusunda ya\u015fanan zaaflar\u0131n ve buna yol a\u00e7an s\u00fcre\u00e7lerin, T\u00fcrkiye\u2019nin son d\u00f6nemde G\u00fcneydo\u011fu Asya co\u011frafyas\u0131na y\u00f6nelik ilgisi ve bu anlamda ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 \u00f6nce e\u011fitim ve ard\u0131ndan siyasi giri\u015fimleri olumsuz y\u00f6nde etkileyip etkilenmedi\u011fi tart\u0131\u015fmaya a\u00e7\u0131kt\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrkiye\u2019de birilerinin \u00e7\u0131k\u0131p, 1MDB konusunun Malezya\u2019n\u0131n bir i\u00e7 meselesi oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde bir arg\u00fcman geli\u015ftirmesi, belki bu \u00e7evreler i\u00e7in bir ka\u00e7\u0131\u015f yolu olabilir. Ancak unutulmamal\u0131d\u0131r ki, \u00e7e\u015fitli \u00f6zellikleriyle G\u00fcneydo\u011fu Asya ve hatta kimi \u00f6l\u00e7\u00fcde Do\u011fu Asya toplumlar\u0131n\u0131 temsil etme niteli\u011findeki Malezya yabana at\u0131l\u0131r bir \u00fclke de\u011fildir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrkiye\u2019nin siyaseti, bas\u0131n\u0131 ve akademyas\u0131 ba\u015fta olmak \u00fczere, \u00e7e\u015fitli resmi kurumlar\u0131n\u0131n en az\u0131ndan ge\u00e7en y\u00fczy\u0131l\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131 ve bu y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131 dikkate al\u0131narak s\u00f6ylenecek olursa Ortado\u011fu ve Avrupa-ABD eksenli yap\u0131lanmalar\u0131n\u0131 dikkate alarak, bu iki\/\u00fc\u00e7 b\u00f6lge \u00fczerinden d\u00fcnyay\u0131 anlama \u00e7abalar\u0131 T\u00fcrkiye\u2019nin \u00f6n\u00fcne konulabilecek en b\u00fcy\u00fck engellerden biri oldu\u011funa \u015f\u00fcphe yok.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130kili ve b\u00f6lgesel ili\u015fkileri \u00e7at\u0131\u015fmac\u0131 bir ba\u011flamda, \u00e7ok\u00e7a da askeri unsurlar ile de\u011ferlendirmeye al\u0131\u015fm\u0131\u015f ve \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 bu \u00f6geler \u00fczerinden s\u00fcrd\u00fcren T\u00fcrkiye\u2019deki bu \u00e7evrelerin, t\u00fcm eksikliklerine ra\u011fmen, Malezya\u2019n\u0131n \u00e7ok dinli, \u00e7ok k\u00fclt\u00fcrl\u00fc; teknolojik geli\u015fmeye a\u00e7\u0131k olu\u015fu; e\u011fitim kurumlar\u0131yla b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel d\u00fczeyde ses getiren yap\u0131lanmas\u0131; \u0130slami anlay\u0131\u015fa tekab\u00fcl edecek kurumsalla\u015fmalar\u0131; ba\u011flant\u0131s\u0131z denilebilecek d\u0131\u015f politikas\u0131; do\u011fudaki bat\u0131daki k\u00fcresel g\u00fc\u00e7lerle d\u00fczeyli ili\u015fkileri ve hatta yeri geldi\u011finde bunlara usul\u00fcnce kafa tutabilecek bir siyasi birikime sahip vb. \u00f6zelliklere sahip bir \u00fclkeyi anlamama konusunda a\u015f\u0131r\u0131 \u00e7aba sarf etmek ne siyasi rasyonalite ve \u00fclke \u00e7\u0131karlar\u0131 ne akademik ve bilimsel geli\u015fmenin gerekleriyle uyu\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya 1980\u2019ler ve 1990\u2019larda, sadece ad\u0131na \u0130slam co\u011frafyas\u0131 denilen milletler i\u00e7in de\u011fil, genel itibar\u0131yla geri kalm\u0131\u015f ve geli\u015fmekte olan \u00fclkeler i\u00e7in de kalk\u0131nmac\u0131 modernle\u015fme konusunda modelli\u011fi ile \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131lan bir \u00fclkeydi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dr. Mahathir\u2019in 2003 y\u0131l\u0131nda ba\u015fbakanl\u0131\u011f\u0131 b\u0131rakmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan ya\u015fanan Abdullah Ahmad Badawi ve Necib Rezzak d\u00f6nemleri bir anlamda fetret d\u00f6nemi olarak zikredilecek gerek\u00e7eleri bulunuyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6te yandan, neredeyse yirmi y\u0131la varan bu s\u00fcre\u00e7te, \u00fclkeyi 21. y\u00fczy\u0131lda y\u00f6netebilme kapasitesine ula\u015ft\u0131rmak amac\u0131yla reform \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 g\u00fcncelleyen, yap\u0131lan her se\u00e7imde oylar\u0131n\u0131 art\u0131ran ve nihayetinde 5 May\u0131s 2018\u2019de, 61 y\u0131ll\u0131k UMNO iktidar\u0131n\u0131 yerinden eden Umut Koalisyonu h\u00fck\u00fcmetinin siyasi ahl\u00e2k\u0131 ve adaleti \u00f6ncelleyen ve toplumun her kesimine ula\u015facak bir siyasal ve toplumsal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc \u00f6ncelleyen h\u00fck\u00fcmetinin i\u015f ba\u015f\u0131nda oldu\u011fu bir d\u00f6nemde T\u00fcrkiye, \u0130slam co\u011frafyas\u0131nda birlikte hareket edebilece\u011fi bir partner ararken kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kan en iyi adaylardan birinin Malezya oldu\u011fu unutulmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Peki bu s\u00fcrecinde kar\u015f\u0131s\u0131nda kimler vard\u0131, onu da s\u00f6yleyelim&#8230; T\u00fcrkiye\u2019nin Ortado\u011fu-Akdeniz politikalar\u0131nda kar\u015f\u0131s\u0131nda duran K\u00f6rfez Arap \u00fclkeleri. Hayrettir bu \u00fclkelerin do\u011frudan\/dolayl\u0131 1MDB s\u00fcrecinde yer almalar\u0131, demokratik yollarla se\u00e7ilmi\u015f me\u015fru Umut Koaliyonu h\u00fck\u00fcmetine 24 \u015eubat sivil darbesinin yap\u0131lmas\u0131 herhalde Malezya\u2019da geli\u015fmelerin i\u00e7 politika ve \u00e7eki\u015fmelerle s\u0131n\u0131rl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n son a\u00e7\u0131k kan\u0131tlar\u0131ndan olsa gerek.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mehmet \u00d6zay\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 01.08.2020 Malezya\u2019da sab\u0131k Ba\u015fbakan Necib Rezzak\u2019a 1MDB [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3402,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,27],"tags":[],"class_list":["post-3401","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gunluk-yazilar","category-malezya"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3401","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3401"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3401\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3409,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3401\/revisions\/3409"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3402"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3401"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3401"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3401"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}