{"id":3084,"date":"2019-12-17T21:21:40","date_gmt":"2019-12-17T21:21:40","guid":{"rendered":"http:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/?p=3084"},"modified":"2019-12-19T07:13:02","modified_gmt":"2019-12-19T07:13:02","slug":"malezyada-zirve-beklentiler-ve-zorluklar-summit-in-malaysia-expectations-and-challenges","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/malezyada-zirve-beklentiler-ve-zorluklar-summit-in-malaysia-expectations-and-challenges\/","title":{"rendered":"Malezya\u2019da Zirve: Beklentiler ve zorluklar \/ Summit in Malaysia: expectations and challenges"},"content":{"rendered":"<p><strong>Mehmet \u00d6zay\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 18.12.2019<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya\u2019n\u0131n ba\u015fkenti Kuala Lumpur 18-21 Aral\u0131k g\u00fcnlerinde \u00f6nemli bir zirveye ev sahipli\u011fi yapacak. \u2018KL Zirvesi\u2019 olarak adland\u0131r\u0131lan bu etkinlik, farkl\u0131 co\u011frafyalardan ve \u00fclkelerden siyaset\u00e7i, akademisyen, ara\u015ft\u0131rmac\u0131, i\u015f adam\u0131 gibi farkl\u0131 alanlardan kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131yla \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131 etkileyen sorunlar\u0131 masaya yat\u0131racak.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6zellikle, son birka\u00e7 on y\u0131lda dikkat \u00e7ekici bir art\u0131\u015fa konu olan \u0130slam kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131, Myanmar ve \u00c7in\u2019de M\u00fcsl\u00fcman az\u0131nl\u0131klara y\u00f6nelik bask\u0131, \u015fiddet ve etnik temizlik olarak adland\u0131r\u0131lan politikalar ile \u0130slam co\u011frafyas\u0131n\u0131 temsil etti\u011fi iddias\u0131ndaki \u00fclkeler ve toplumlar\u0131n b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015fl\u00fck hali ile ortaya \u00e7\u0131kmalar\u0131, bir liderlik sorunu olarak n\u00fcksetmesi bu zirvenin ana g\u00fcndem maddelerinden birka\u00e7\u0131n\u0131 olu\u015fturuyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>K\u00fcresel perspektif \u00e7abas\u0131 ve engeller<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bununlu do\u011frudan ilintili olarak, zirvenin bir di\u011fer kapsam\u0131 ise g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde k\u00fcresel sorunlar\u0131n da ele al\u0131nacak olmas\u0131. Bu noktada KL Zirvesi\u2019nin birka\u00e7 \u00fclke ve\/ya konuyla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fil, olduk\u00e7a kapsaml\u0131 bir i\u00e7eri\u011fe sahip oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu \u00e7er\u00e7evede, daha \u00f6nce baz\u0131 vesilerle T\u00fcrkiye-Malezya-Pakistan \u00fc\u00e7l\u00fc olu\u015fumunun \u00f6tesinde bir yap\u0131n\u0131n en az\u0131ndan teorik olarak ortada g\u00f6z\u00fck\u00fcyor. Bu \u00fclkelere Endonezya, \u0130ran ve Katar\u2019\u0131n da i\u015ftirak edece\u011finin a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015f olmas\u0131, co\u011frafi ve demografik temsiliyet noktas\u0131nda kayda de\u011fer bir duruma i\u015faret ediyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bununla birlikte, gerek \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n gerekse k\u00fcresel anlamda d\u00fcnyan\u0131n farkl\u0131 toplumlar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131klar\u0131 olumsuzluklar\u0131n birka\u00e7 g\u00fcnl\u00fck oturumlarda \u00e7\u00f6z\u00fcme kavu\u015fturulmas\u0131 gibi bir yakla\u015f\u0131m sergilemekte m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6z\u00fckm\u00fcyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Zirve \u00f6nemli g\u00fcndem maddeleri ile ba\u015flamaya haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131 son birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7erisinde belki de, bu \u00f6nemini dolayl\u0131 olarak ortaya koyan birka\u00e7 geli\u015fmeye konu oldu. \u00d6nce, yukar\u0131da zikredilen \u00fc\u00e7l\u00fc olu\u015fumun \u00fcyesi Pakistan\u2019\u0131n ba\u015fbakan\u0131 \u0130mran Khan, Kuala Lumpur\u2019a gel\/e\/meyece\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bunda baz\u0131 \u00e7evreler Suudi Arabistan y\u00f6netiminin \u0130mran Khan \u00fczerinde siyasi bask\u0131 kurdu\u011fu y\u00f6n\u00fcndeki s\u00f6ylem, \u0130mran Khan\u2019\u0131n hafta sonu Suudi Arabistan\u2019a yapt\u0131\u011f\u0131 k\u0131sa ziyaret dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda bir t\u00fcr ger\u00e7eklik pay\u0131 ta\u015f\u0131m\u0131yor de\u011fil. Bir s\u00fcredir Pakistan\u2019\u0131n ekonomik buhranlarla bo\u011fu\u015fmas\u0131 ve \u0130mran Khan\u2019\u0131n ba\u015fbakanl\u0131k koltu\u011funa oturmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan Suudi Arabistan ile ekonomik i\u015fbirli\u011fi anla\u015fmas\u0131 yapmas\u0131, bu \u00fclkenin Suud y\u00f6netiminin g\u00f6lgesinde kalabilece\u011fi anlam\u0131na gelebilir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bir di\u011fer geli\u015fme, zirvenin ev sahibi konumundaki Dr. Mahathir Muhammed\u2019in davetine ra\u011fmen, Suudi Arabistan Kral\u0131 Salman\u2019\u0131n zirveye kat\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131 Sal\u0131 ak\u015fam\u0131 netle\u015fmi\u015f olmas\u0131. Dr. Mahathir konuyla ilgili yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, Sal\u0131 ak\u015fam\u0131 Kral Selman\u2019la yapt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmenin i\u00e7eri\u011fi a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 ortada ciddi bir anla\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n oldu\u011funu ortaya koyuyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Suud y\u00f6netimi KL Zirvesi\u2019ni \u0130slam \u0130\u015fbirli\u011fi Te\u015fkilat\u0131\u2019na (\u0130\u0130T) alternatif bir olu\u015fum olarak kabul ederken, Dr. Mahathir b\u00f6yle bir iddiaya prim vermedi\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a ifade ediyor. Bu tek diyalog bile, \u0130slam d\u00fcnyas\u0131 i\u00e7erisinde anla\u015fmazl\u0131k unsurunun ne denli derin oldu\u011funu bir \u015fekilde ortaya koyuyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Tabii bu yaz\u0131n\u0131n \u00e7er\u00e7evesi, bundan en az\u0131ndan bir y\u00fczy\u0131l \u00f6nceki geli\u015fmeleri, d\u00f6nemin akt\u00f6rlerini ve s\u00fcrecin nas\u0131l i\u015fledi\u011fi vb. konular\u0131 tart\u0131\u015fmaya el vermiyor. Ancak bug\u00fcn, \u0130slam toplumlar\u0131n\u0131n sorunlar\u0131n\u0131n ele al\u0131nmas\u0131n\u0131 hedefleyen bir \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n dolayl\u0131 olarak engellenme \u00e7abalar\u0131nda liderlerin durduklar\u0131 yeri g\u00f6stermesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan olduk\u00e7a manidar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>1980\u2019li y\u0131llar, ekonomik modernle\u015fme ve \u0130slamla\u015fma<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Zirve\u2019nin Malezya\u2019da ger\u00e7ekle\u015ftiriliyor olmas\u0131, ak\u0131llara hi\u00e7 ku\u015fku yok ki, Dr. Mahathir Muhammed\u2019in 1981-2003 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda birinci ba\u015fbakanl\u0131k s\u00fcrecinde Malezya\u2019n\u0131n ve bu \u00fclkenin i\u00e7inde yer ald\u0131\u011f\u0131 \u0130slam co\u011frafyas\u0131na \u00f6nc\u00fcl\u00fck eden politika ve icraatlar\u0131 ak\u0131llara getiriyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya\u2019n\u0131n ekonomik modernle\u015fme s\u00fcrecinde \u00fclkenin tarihsel k\u00f6kleri, d\u00f6nemin getirdi\u011fi \u00f6zellikler dolay\u0131s\u0131yla \u0130slami referanslarla y\u00fckl\u00fc kurumsal yap\u0131lar birbiri ard\u0131 s\u0131ra g\u00fcndeme gelmi\u015ft\u0131. Bu anlamda bug\u00fcnden yak\u0131n ge\u00e7mi\u015fe bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, kayda de\u011fer ba\u015far\u0131lar\u0131n ortaya kondu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6yle ki, bug\u00fcn ad\u0131na \u0130slami Finans, Hac Organizasyonu, Helal G\u0131da veya bug\u00fcnk\u00fc ad\u0131yla Helal End\u00fcstri gibi sadece kendilerini M\u00fcsl\u00fcman addeden \u00e7evrelerin i\u015fgal etti\u011fi faaliyetler de\u011fil, Do\u011fu ve G\u00fcneydo\u011fu Asya \u00fclkeleri aras\u0131nda geli\u015fmi\u015flik d\u00fczeyleri ile dikkat \u00e7eken \u00fclkelerin de bir ekonomik de\u011fer ve kazan\u0131m olarak g\u00f6rmek suretiyle i\u00e7inde yer ald\u0131klar\u0131 k\u00fcresel etkinliklere konu olan kurumsal geli\u015fmeler ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bug\u00fcn yine Dr. Mahathir\u2019i kar\u015f\u0131m\u0131zda benzer bir k\u00fcresel etkinlik i\u00e7in ev sahibi olarak g\u00f6rmek a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 bizi \u015fa\u015f\u0131rtm\u0131yor. Ulusal politikada ya\u015fanan kaosa ra\u011fmen, Dr. Mahathir h\u00fck\u00fcmeti bu k\u00fcresel ba\u011flamda ses getiren etkinli\u011fe haz\u0131rlan\u0131rken, muhalefetin deste\u011fini alm\u0131\u015f olmas\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 kayda de\u011fer bir durum.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0Muhalefetteki Birle\u015fik Malay Ulusal Organizasyonu (UMNO) genel ba\u015fkan yard\u0131mc\u0131lar\u0131ndan ve Negeri Sembilan eski ba\u015fbakanlar\u0131ndan Muhammed Hasan yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, zirvenin pek \u00e7ok sorunla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya olan \u0130slam \u00fcmmeti i\u00e7in yeni bir umut oldu\u011funa dikkat \u00e7ekmesi \u00f6rnek ve sorumlu bir siyasal duru\u015fa i\u015faret ediyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>OIC\u2019nin kurulu\u015fu<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Zirve \u00e7er\u00e7evesinde \u00e7e\u015fitli yakla\u015f\u0131mlar\u0131 dikkate alacak olursak, Malezya\u2019n\u0131n kurucu ba\u015fbakan\u0131 Tunku Abdul Rahman\u2019\u0131n \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc ve\/ya \u00f6nemli katk\u0131s\u0131yla 1969 y\u0131l\u0131nda, o d\u00f6nemki ad\u0131yla \u0130slam Konferans\u0131 Te\u015fkilat\u0131\u2019n\u0131n (<em>Organization of Islamic Conference<\/em>-OIC) kurulu\u015funu hat\u0131rlamakta fayda var.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">An\u0131lar\u0131nda bu konuya de\u011finen Tunku Abdul Rahman, OIC\u2019nin kurulu\u015f s\u00fcrecinde ilk genel sekreterlik g\u00f6revinin d\u00f6nemin Suud kral\u0131 Faysal taraf\u0131ndan kendisine \u00f6nerildi\u011finde, sek\u00fcler ki\u015fili\u011fine at\u0131fta bulunarak g\u00f6reve lay\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyince, Kral Faysal \u201cBen imam aram\u0131yorum. \u0130\u015f yapacak adam ar\u0131yorum\u201d ba\u011flam\u0131nda bir kar\u015f\u0131l\u0131k verdi\u011fini aktar\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu noktada, \u0130\u0130T\u2019nin kurulu\u015f nedeni olan Filistin meselesinde gelinen nokta, s\u00f6z konusu bu uluslararas\u0131 yap\u0131n\u0131n ana i\u015flevinin ne denli yerine getirilip getirilmedi\u011fini ortaya koymaktad\u0131r. \u0130\u0130T\u2019nin kendine has bir \u015fekilde bilimsel faaliyetleri desteklemekten \u0130slam sanatlar\u0131na ve az\u0131nl\u0131k M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n sorunlar\u0131na kadar bir dizi \u00a0g\u00f6rev \u00fcstlendi\u011fine ku\u015fku yok.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ancak aradan ge\u00e7en yar\u0131m y\u00fczy\u0131l bulan s\u00fcre zarf\u0131nda temel hedefini ger\u00e7ekle\u015ftirmek yerine bu hedefe konu olan Filistin\u2019in giderek daha \u00e7ok kan kaybeder bir duruma gelmesi hi\u00e7 ku\u015fku yok ki di\u011fer alanlardaki teorik ve pratik yakla\u015f\u0131mlar\u0131n da ne denli etkin ve yap\u0131c\u0131 bir niteli\u011fe sahip olup olmad\u0131\u011f\u0131 sorgulanmaya de\u011ferdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Buna il\u00e2ve olarak, yukar\u0131da dikkat \u00e7ekildi\u011fi \u00fczere, k\u00fcresel ba\u011flamda var olan sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn\u00fcn birka\u00e7 \u00fclkenin kararlar\u0131 ile \u015fekillendirilmesi ger\u00e7e\u011fi ve bunun Birle\u015fmi\u015f Milletler (BM) vas\u0131tas\u0131yla yap\u0131l\u0131yor olu\u015funun do\u011furdu\u011fu kayg\u0131lar, sadece bug\u00fcne veya yak\u0131n ge\u00e7mi\u015fe \u00f6zg\u00fc de\u011fil.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6rne\u011fin 1990\u2019lar\u0131n ortalar\u0131nda Balkanlar\u2019da ya\u015fananlar, Afrika\u2019da on y\u0131llarca bitmek bilmeyen sava\u015f ve \u00e7at\u0131\u015fmalar, n\u00fckleer silahlardan ar\u0131nd\u0131rma ve k\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi vb. t\u00fcm d\u00fcnya toplumlar\u0131n\u0131 etkileyen hususlarda BM gibi k\u00fcresel bir organizasyonun mevcudiyetini sorgulatan ac\u0131 geli\u015fmeler olarak ak\u0131llarda yer etmi\u015f durumda.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u00dcmitvar olmak<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Konuyla ilgili baz\u0131 \u00e7evrelerin yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamalardan zirvenin, sadece M\u00fcsl\u00fcman kitleleri ilgilendirmedi\u011fi, d\u00fcnyan\u0131n farkl\u0131 k\u00f6\u015felerinde M\u00fcsl\u00fcman olmayan toplumlar\u0131n kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131klar\u0131 sorunlar\u0131n da g\u00fcndemde oldu\u011fu anla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">B\u00f6ylesi bir perspektifin olmas\u0131 hem zirveye taraf olan \u00e7evreler hem de bu yakla\u015f\u0131m\u0131 takip eden \u00e7evreler a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131na ku\u015fku yok.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu zirvenin i\u00e7eri\u011finden hareketle baz\u0131 evhama kap\u0131lmaya gerek yok. Sadece \u00e7e\u015fitli \u00fclkelerde az\u0131nl\u0131k konumunda ya\u015fayan \u0130slam toplumlar\u0131n\u0131n de\u011fil, bizatihi \u00e7o\u011funlu\u011fu te\u015fkil ettikleri \u00fclkelerde de M\u00fcsl\u00fcman kitlelerin kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131klar\u0131 sorunlar i\u00e7in \u00e7e\u015fitli platformlar\u0131n olu\u015fturulmas\u0131n\u0131n \u00f6nemine zaten uzunca bir s\u00fcredir dikkat \u00e7ekiliyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">KL Zirvesi, bu anlamda sorunlar\u0131n ele al\u0131nmas\u0131nda diplomatik s\u00f6ylemlerle kalmay\u0131p, s\u00f6z konusu bu sorunlar\u0131n uzmanlar taraf\u0131ndan kapsaml\u0131 bir \u015fekilde ele al\u0131n\u0131p, \u00e7\u00f6z\u00fcm yollar\u0131n\u0131n ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve prati\u011fe ge\u00e7irilmesinin yollar\u0131n\u0131n ortaya konulmas\u0131 ile gelecekteki \u00e7al\u0131\u015fmalar i\u00e7in \u00f6nc\u00fcl\u00fck yapmas\u0131 beklentisine cevap vermelidir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mehmet \u00d6zay\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 18.12.2019 Malezya\u2019n\u0131n ba\u015fkenti Kuala Lumpur 18-21 Aral\u0131k [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3087,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,27],"tags":[],"class_list":["post-3084","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gunluk-yazilar","category-malezya"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3084","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3084"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3084\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3086,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3084\/revisions\/3086"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3087"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3084"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3084"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3084"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}