{"id":2150,"date":"2017-10-10T11:57:03","date_gmt":"2017-10-10T11:57:03","guid":{"rendered":"http:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/?p=2150"},"modified":"2017-10-10T11:57:03","modified_gmt":"2017-10-10T11:57:03","slug":"kesmir-sorununa-yeni-bir-cozum-arayisi-ama-nasil-a-new-search-of-solution-to-kashmir-conflict","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/kesmir-sorununa-yeni-bir-cozum-arayisi-ama-nasil-a-new-search-of-solution-to-kashmir-conflict\/","title":{"rendered":"Ke\u015fmir sorununa yeni bir \u00e7\u00f6z\u00fcm aray\u0131\u015f\u0131 -ama nas\u0131l? A new search of solution to Kashmir conflict"},"content":{"rendered":"<p><strong>Mehmet \u00d6zay\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 10.10.2017<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ke\u015fmir sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc konusunda g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin yeniden ba\u015flat\u0131lmas\u0131 hususu yine g\u00fcndemde. Ge\u00e7en hafta Londra\u2019da bir kurumun d\u00fczenledi\u011fi toplant\u0131da biraraya gelen Hindistan ve Pakistan\u2019\u0131n istihbarat birimleri eski ba\u015fkanlar\u0131n\u0131n yapt\u0131klar\u0131 a\u00e7\u0131klamalarla bu anlamda \u00f6nemli bir geli\u015fme olarak de\u011ferlendirilmeli. Sadece ge\u00e7mi\u015fte \u00f6nemli g\u00f6revler \u00fcstlenmi\u015f iki istihbarat\u00e7\u0131n\u0131n de\u011fil biraraya gelmesi de\u011fil, Ke\u015fmir sorunuyla ilgili g\u00fcndeme ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fler de dikkat \u00e7ekici.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ke\u015fmir sorununu \u2018ter\u00f6r\u2019le birlikte anan Hindistan\u2019la, Ke\u015fmir\u2019i Hindistan\u2019\u0131n ordu varl\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 korudu\u011funu ileri s\u00fcren Pakistan\u2019\u0131n bu iki \u00fcst d\u00fczey eski y\u00f6neticisinin a\u00e7\u0131klamalar\u0131 dikkate al\u0131nmal\u0131. \u00d6zellikle ge\u00e7en y\u0131l Burhan Wani adl\u0131 Ke\u015fmirli \u00f6nde gelen bir sava\u015f\u00e7\u0131n\u0131n Hindistan birliklerince yap\u0131lan sald\u0131r\u0131da hayat\u0131n\u0131 kaybetmesinden bu yana, Ke\u015fmirlilerin toplumsal olarak verdikleri tepkiler ve bunun Hindistan a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00f6lgede \u2018g\u00fcvenli\u011fi sa\u011flama\u2019 konusundaki giri\u015fimleri, Ke\u015fmir\u2019i yeniden bir \u015fiddet dalgas\u0131 i\u00e7ine s\u00fcr\u00fcklendi. \u015eiddetin ve huzursuzlu\u011fun g\u00fcn be g\u00fcn tekrarland\u0131\u011f\u0131 Ke\u015fmir\u2019de i\u015flerin nas\u0131l hal yoluna koyulaca\u011f\u0131 konusu, taraflar\u0131 yeniden bar\u0131\u015f masas\u0131na nas\u0131l oturulaca\u011f\u0131 konusunda d\u00fc\u015f\u00fcnceye sevk etmi\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu anlamda, Hindistin istihbarat\u00e7\u0131 Dulat, ge\u00e7en y\u0131ldan bu yana Ke\u015fmir\u2019de giderek artan ve devaml\u0131l\u0131k mahiyeti kazanan \u015fiddet ortam\u0131n\u0131n m\u00fcsebbibi olarak Hindistan makamlar\u0131na i\u015faret etmesi \u00f6nemli. Sadece son d\u00f6nemde ordu g\u00fcc\u00fcn\u00fc harekete ge\u00e7irmesi ba\u011flam\u0131nda de\u011fil elbette. Uygulanan politikalar\u0131n yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131na bizzat i\u015faret etmesi, Hindistan \u00e7evrelerinde yank\u0131 bulunmas\u0131 beklenen talepler oldu\u011funa ku\u015fku yok. Dulat\u2019\u0131n bir ba\u015fka \u00f6nemli \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131, \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n bir \u00e7\u00f6z\u00fcm olmad\u0131\u011f\u0131 ve taraflar\u0131n masa ba\u015f\u0131na oturmas\u0131 y\u00f6n\u00fcndeki d\u00fc\u015f\u00fcncesine dayan\u0131yor. Dulat\u2019\u0131n bu iki g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc b\u00fcy\u00fck bir \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 gibi, a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 Hindistan h\u00fck\u00fcmetine y\u00f6nelik do\u011frudan bir mesaj niteli\u011finde.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bununla birlikte, Hindistan h\u00fck\u00fcmetinin Ke\u015fmir sorununda \u015fiddetin arka pl\u00e2n\u0131nda \u2018yap\u0131c\u0131\u2019 bir unsur olarak Pakistan\u2019\u0131 g\u00f6r\u00fcyor. Bu nedenle, Hindistan taraf\u0131, Pakistan\u2019la masaya oturulabilmesi ve g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin somut bir s\u00fcrece yay\u0131labilmesinin \u015fart\u0131 olarak ad\u0131na \u2018ter\u00f6r\u2019 dedikleri deste\u011fin Pakistan taraf\u0131ndan sonland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 istiyor. Ancak Dulat yukar\u0131daki g\u00f6r\u00fc\u015flerine il\u00e2ve olarak Hindistan\u2019\u0131n bug\u00fcne kadar ki bu belki de olmayacak belkentisine bir anlamda meydan okuyarak Hindistan\u2019\u0131n \u2018ter\u00f6r\u2019 ad\u0131 verilen yap\u0131yla masaya oturulmas\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc g\u00fcndeme ta\u015f\u0131yor. Buradan Dulat\u2019\u0131n Hindistan y\u00f6netimini, hem Pakistan hem de Ke\u015fmir halk\u0131n\u0131n temsilcisi grup\/lar\/la biraraya gelmeye davet etmesi yeni bir a\u00e7\u0131l\u0131m olarak de\u011ferlendirilebilir. Zaten Hindistan y\u00f6netiminin b\u00f6ylesi bir giri\u015fimi kabul etmesinin de istisnai olaca\u011f\u0131n\u0131 kendisi belirtiyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bununla birlikte, sorununun oda\u011f\u0131nda yer alan Ke\u015fmir\u2019i ve Ke\u015fmir halk\u0131n\u0131 siyasi temsil g\u00fcc\u00fcne sahip bir yap\u0131n\u0131n\u00a0 temsilen kimsenin olmamas\u0131 ise yine ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir durum. Ke\u015fmir sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcnde daha 1948 d\u00f6neminde g\u00fcndeme gelen referandum bir \u00e7\u00f6z\u00fcm olarak halen ortada duruyor. Bu\u00a0 s\u00fcre\u00e7te, Ke\u015fmir sorununda koruyucu kollay\u0131c\u0131 vasf\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan Pakistan\u2019\u0131n Hindistan ile masaya oturmas\u0131 anlaml\u0131 olaca\u011f\u0131na ku\u015fku yok. Ancak ge\u00e7mi\u015fte ba\u011f\u0131ms\u0131z, \u00f6zerk bir y\u00f6netim b\u00f6lgesi olarak varl\u0131k s\u00fcrm\u00fc\u015f, bug\u00fcnse yirmi milyonu bulan Ke\u015fmir\u2019in kendini siyasi olarak ifade edebilece\u011fi olgunlukta oldu\u011fu da dikkate al\u0131nmal\u0131. \u015eayet Ke\u015fmir\u2019in b\u00f6ylesi bir olgunlu\u011fa sahip olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenirse, bunda herhalde bug\u00fcne kadar Pakistan\u2019\u0131n b\u00f6lgede y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc politikalar\u0131n da bir pay\u0131 olsa gerek.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dulat\u2019\u0131n Londra\u2019ki demecine dikkatle bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, \u2018demokratikle\u015fme\u2019den bahsetmesi \u00f6nemli. Ancak bu demokratikle\u015fmenin Ke\u015fmir\u2019den beklenmesi kadar, Ke\u015fmir\u2019e korumac\u0131l\u0131k vasf\u0131yla yakla\u015fan Pakistan\u2019\u0131n demokrasiyle ilintisi ve ge\u00e7irdi\u011fi s\u00fcre\u00e7leri yabana atmamak gerekir. 1948\u2019den bu yana sorunlu bir \u2018demokrasi\u2019 s\u00fcrecine konu olan Pakistan\u2019\u0131n, bug\u00fcne kadar korumac\u0131l\u0131k vasf\u0131yla yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131 Ke\u015fmir\u2019de b\u00f6ylesi bir s\u00fcreci tetikleyebilecek, destekleyebilecek birikim ve donan\u0131mda olup olmad\u0131\u011f\u0131 da \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmeyi hak ediyor. \u00dcst\u00fcne \u00fcstl\u00fck Pakistan, \u2018demokratik\u2019 siyasal ya\u015fam\u0131na do\u011frudan bir m\u00fcdahale oldu\u011funa ku\u015fku olmayan kom\u015fu \u00fclke Afganistan\u2019daki yap\u0131lanmalar\u0131n da ciddiyetle ele al\u0131nmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Unutulmamal\u0131 ki, 2000\u2019li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda d\u00f6nemin ba\u015fbakan\u0131 Pervez M\u00fc\u015ferref, \u00fclke istihbarat\u0131n\u0131n \u00fcst d\u00fczey isimlerini, Afganistan\u2019daki silahl\u0131 gruplara \u2018sempatiyle\u2019 yakla\u015fmalar\u0131 nedeniyle g\u00f6revden ald\u0131. \u00dclke g\u00fcndemini b\u00f6ylesine me\u015fgul eden \u015fiddet ile siyasal ve de toplumsal istikrars\u0131zl\u0131k kayna\u011f\u0131 yap\u0131lara mesafe kadar, bunlarla ciddi bir m\u00fccadelenin verilmesi Pakistan i\u00e7in oldu\u011fu kadar, Ke\u015fmir \u00fczerinde de olumlu etkileri olacakt\u0131r. Pakistan istihbarat\u0131n\u0131n eski ismi Ehsan-ul Haq, Londra\u2019daki konu\u015fmas\u0131nda Ke\u015fmir\u2019de askeri m\u00fcdahaleden ziyade, giderek daha \u00e7ok demokratikle\u015fme, iyi y\u00f6netim, hesap verilebilirlik gibi olgular\u0131n hayata ge\u00e7irilmesi konusunda bir iradeden bahsediyor. Ancak, hi\u00e7 ku\u015fku yok ki, bu hususlar\u0131n \u00f6ncelikle Pakistan\u2019da hayat bulmas\u0131 ve Ke\u015fmir\u2019e bir model olmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu anlamda, Hindistan\u2019la masaya oturmadan \u00f6nce Ke\u015fmir\u2019deki siyasi temsil kabiliyetindeki gruplar\u0131n biraraya gelmesi ve ortak bir bar\u0131\u015f g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri s\u00fcrecine nas\u0131l katk\u0131 yapabileceklerini deklare etmeleri gerekir. Tabii bu s\u00fcrece Pakistan y\u00f6netiminin nas\u0131l yakla\u015faca\u011f\u0131 ise, Ke\u015fmirli siyaset\u00e7iler \u00f6n\u00fcndeki bir ba\u015fka konu olarak ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Hele hele Ke\u015fmirli siyaset\u00e7iler Pakistan\u2019dan ba\u011f\u0131ms\u0131z bir \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcrecine yana\u015fmamalar\u0131 ise, tastamam Ke\u015fmir\u2019in siyasi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n devam ettirilip ettirilmeyece\u011fiyle ilgili oldu\u011funu da s\u00f6ylemek gerekiyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6te yandan, \u2018demokratikle\u015fmeyi\u2019 bir \u00e7\u00f6z\u00fcm olarak g\u00fcndeme ta\u015f\u0131yan Hindistan taraf\u0131n\u0131n ise bug\u00fcn iktidardaki Hindu milliyet\u00e7isi siyasi yap\u0131lanma ve bunun toplumsal yans\u0131mas\u0131n\u0131n bu s\u00fcre\u00e7te bir g\u00fcven unsuru olup olmad\u0131\u011f\u0131 da \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmesi gereken bir di\u011fer alan\u0131 olu\u015fturuyor. \u00dclke i\u00e7erisinde bile Hindu milliyet\u00e7ili\u011fi ideolojisi \u00fczerine temellenen Bharatiya Janata Party\u2019n\u0131n (BJP) varl\u0131\u011f\u0131 toplumsal bar\u0131\u015f i\u00e7in bir sorun olarak dile getirilirken, b\u00f6ylesi bir y\u00f6netimle Ke\u015fmir sorununun nas\u0131l \u00e7\u00f6z\u00fcme kavu\u015fturulabilece\u011fi de en az\u0131ndan \u015fimdilik rasyonel bir duru\u015fa i\u015faret etmiyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mehmet \u00d6zay\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 10.10.2017 Ke\u015fmir sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc konusunda g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin yeniden [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2151,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9,6],"tags":[],"class_list":["post-2150","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-asya-pasifik","category-gunluk-yazilar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2150","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2150"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2150\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2152,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2150\/revisions\/2152"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2151"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2150"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2150"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2150"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}