Mehmet \u00d6zay \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a030.05.2017<\/p>\n
Filipinler\u2019de Mindanao Adas\u0131\u2019n\u0131n Marawi \u015fehrinde s\u0131k\u0131y\u00f6netim il\u00e2n\u0131, b\u00f6lgede g\u00fcvenlik sorunun ne denli hassas oldu\u011funu bir kez daha kan\u0131tlad\u0131. Marawi\u2019deki silahl\u0131 ter\u00f6r grubu i\u00e7erisinde sadece Filipinlilerin de\u011fil, kom\u015fu \u00fclke vatanda\u015flar\u0131n\u0131n da bulunmas\u0131, sorunun ASEAN boyutuna i\u015faret ediyor. Ancak, ter\u00f6r grubunun Marawi\u2019de ortaya koydu\u011fu DAE\u015e yanl\u0131s\u0131 s\u00f6ylem ve icraatlar, geli\u015fmenin uluslararas\u0131 boyutunu olu\u015fturuyor. Daha \u00f6nce Solo Adas\u0131\u2019n\u0131n g\u00fcneyinde de benzer eylemler yapm\u0131\u015f olan grubun bu faaliyeti hi\u00e7 ku\u015fku yok ki, b\u00f6lgede zaten var olan g\u00fcvenlik kayg\u0131lar\u0131n\u0131 daha da art\u0131r\u0131yor. Bu durum, b\u00f6lgedeki Moro M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131 temsil eden Moro \u0130slami Kurtulu\u015f Cephesi (MILF) ile 2014 y\u0131l\u0131nda var\u0131lan, ancak \u015fu ana kadar hayata ge\u00e7irilemeyen bar\u0131\u015f s\u00fcreci kadar b\u00f6lgenin siyasi istikrar, g\u00fcvenlik politikalar\u0131 ve ekonomik kalk\u0131nma s\u00fcre\u00e7lerini de etkileyebilecek boyutlar\u0131yla dikkat \u00e7ekiyor.<\/p>\n
DAE\u015e var oldu\u011funu kan\u0131tlama pe\u015finde<\/strong><\/p>\n Ulusal d\u00fczeyde de\u011ferlendirildi\u011finde, bu s\u0131k\u0131y\u00f6netim il\u00e2n\u0131, \u00f6ncelikle devlet ba\u015fkan\u0131 Rodrigo Duterte\u2019nin bir y\u0131la yakla\u015fan ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 boyunca ortaya koydu\u011fu uyu\u015fturucuyla m\u00fccadeleye yeni bir boyutun, yani ter\u00f6rle m\u00fccadelenin eklenmesi anlam\u0131 ta\u015f\u0131yor. \u00d6yle ki, \u015fehirde ordu g\u00fc\u00e7leriyle \u00e7at\u0131\u015fmaya giren Maute ve Ebu Seyyaf adl\u0131 gruplar\u0131n kendilerini DAE\u015e\u2019le ili\u015fkilendirmeleri ve DAE\u015evari eylemleri ortaya koymalar\u0131 sorunun b\u00f6lgesel ve hatta uluslararas\u0131 bir nitelik ta\u015f\u0131mas\u0131na neden oluyor. Bununla birlikte, Filipinler ordusunun zaten bir s\u00fcredir Ebu Seyyaf grubuna y\u00f6nelik, \u00f6zellikle Solo Adas\u0131 ve \u00e7evresinde operasyonlar\u0131 oldu\u011fu biliniyor. Marawi \u015fehrinde grubun liderine y\u00f6nelik operasyon da, Filipinler ordusunun \u2018uluslararas\u0131 ter\u00f6rizmle\u2019 m\u00fccadelesinin bir devam\u0131 niteli\u011finde.<\/p>\n Ba\u015fkan Duterte\u2019nin Rusya gezisini yar\u0131da keserek \u00fclkesine d\u00f6nmesine neden olan geli\u015fme, yukar\u0131da zikredilen silahl\u0131 \u00f6rg\u00fctlerin uzun s\u00fcredir aranan liderleri Isnilon Hapilon\u2019u korumak amac\u0131yla g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7leriyle \u00e7at\u0131\u015fmaya girmeleri; kamu binalar\u0131n\u0131 i\u015fgal ve \u00f6zellikle de H\u0131ristiyan vatanda\u015flar\u0131 esir almalar\u0131 ve hatta hayatlar\u0131na kast etmeleri \u00fczerine ger\u00e7ekle\u015fti. Ve akabinde, ba\u015fkan Duterte\u2019nin de dikkat \u00e7ekti\u011fi \u00fczere bu gruplar\u0131n b\u00f6lgede, t\u0131pk\u0131 DAE\u015evari bir \u2018islam devleti\u2019 kurmak istedikleri g\u00fcndeme geldi.<\/p>\n Moro M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 ve b\u00f6lgesel kriz<\/strong><\/p>\n M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n \u00e7o\u011funlukta oldu\u011fu bir b\u00f6lgede g\u00fcndeme gelen s\u0131k\u0131y\u00f6netim il\u00e2n\u0131n\u0131n zamanlamas\u0131, \u2018M\u00fcsl\u00fcman Mindanao \u00d6zerk Y\u00f6netimi\u2019 ad\u0131yla resmi bir yap\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131n, b\u00f6lgede ad\u0131 ter\u00f6rle an\u0131lan gruplar\u0131n eski ve yeni ba\u011flant\u0131lar\u0131na dikkat \u00e7ekilmesi gerekir. Buna il\u00e2ve olarak, Filipinlerin g\u00fcneyinde Moro M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131n s\u00f6m\u00fcrge d\u00f6neminden ba\u015flayarak bug\u00fcnlere kadar gelen ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k ve \u00f6zerk y\u00f6netim talepleri i\u00e7in m\u00fccadele veren ve son d\u00f6nemdeki bar\u0131\u015f g\u00f6r\u00fc\u015fmelerinde de ortaya konuldu\u011fu \u00fczere, Filipinler h\u00fck\u00fcmetince ve uluslararas\u0131 \u00e7evrelerce tan\u0131nan Moro \u0130slami Kurtulu\u015f Cephesi (MILF) ve Moro Ulusal Kurtulu\u015f Cephesi (MNLF) gibi yap\u0131lar\u0131n adlar\u0131n\u0131n kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131, geli\u015fmelerin dikkatle ele al\u0131nmas\u0131n\u0131 gerektiriyor.<\/p>\n N\u00fcfusunun \u00e7o\u011funlu\u011fu M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu Marawi \u015fehri ba\u015fta olmak \u00fczere Mindanao Adas\u0131 genelinde s\u0131k\u0131y\u00f6netim il\u00e2n\u0131n\u0131 getiren bu geli\u015fme, ter\u00f6rle m\u00fccadelede etkin bir \u00e7aban\u0131n sergilenmesi kadar, kamu diplomasisi boyutunun da hesaba kat\u0131lmas\u0131n\u0131 gerekiyor. \u00d6zellikle, uzun d\u00f6nemli \u00e7at\u0131\u015fmalara konu olmu\u015f ve halen s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bar\u0131\u015f ortam\u0131na girilmemi\u015f Mindanao gibi b\u00f6lgelerde s\u0131k\u0131y\u00f6netim il\u00e2n\u0131 ve bunun ortaya konulu\u015f tarz\u0131 iyi pl\u00e2nlanmal\u0131. Ancak ba\u015fkan Duterte\u2019nin Marawi \u015fehrindeki ter\u00f6ristlerle m\u00fccadele uluslararas\u0131 siyaset literat\u00fcr\u00fcne ad\u0131 \u2018diktat\u00f6r\u2019 olarak ge\u00e7mi\u015f eski devlet ba\u015fkan\u0131 Ferdinand Marcos\u2019un 1972-1981 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda \u00fclke genelinde uygulad\u0131\u011f\u0131 s\u0131k\u0131y\u00f6netimle k\u0131yaslamas\u0131, b\u00f6lge m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 kadar t\u00fcm halk\u0131 endi\u015feye sevk etti\u011fi g\u00f6zlemleniyor. \u00d6yle ki, Mindanao katolik rahipler yapt\u0131klar\u0131 ortak a\u00e7\u0131klamada, Minadao Adas\u0131\u2019nda s\u0131k\u0131y\u00f6netimin gerek\u00e7elerini kabul etmekle birlikte, bunun ge\u00e7ici olmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde g\u00f6r\u00fc\u015f beyan ettiler.<\/p>\n Sorun G\u00fcneydo\u011fu Asya\u2019n\u0131n genelini ilgilendiriyor<\/strong><\/p>\n Marawi\u2019de \u00e7at\u0131\u015fan gruplar i\u00e7erisinde kom\u015fu \u00fclke vatanda\u015flar\u0131ndan olu\u015fan ter\u00f6ristlerin de olmas\u0131, b\u00f6lge \u00fclkelerinin Mindanao Adas\u0131\u2019nda ba\u015fg\u00f6steren g\u00fcvenlik sorunundan azade olmad\u0131klar\u0131n\u0131 ortaya koyuyor. Daha \u00e7ok yerelde tan\u0131nan Maute ile, ad\u0131n\u0131 2000\u2019li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131ndan itibaren Malezya\u2019n\u0131n Borneo Adas\u0131\u2019ndaki Sabah Eyaleti\u2019nde adam ka\u00e7\u0131rma eylemleriyle duyuran Ebu Seyyaf grubunun, son d\u00f6nemde kendilerini DAE\u015e destek\u00e7isi olduklar\u0131n\u0131 il\u00e2n etmeleri g\u00fcvenlik olgusunun Filipinler\u2019in g\u00fcneyinde lokal bir sorunun olman\u0131n \u00f6tesine ta\u015f\u0131d\u0131. Ortado\u011fu\u2019da ortaya konulan m\u00fccadele neticesinde DAE\u015e\u2019in varl\u0131k alan\u0131n\u0131n daralt\u0131lmas\u0131, var olan yap\u0131lar\u0131n alternatif b\u00f6lgelerde var olma \u00e7abas\u0131 \u015feklinde tezah\u00fcr ediyor.<\/p>\n Bunun G\u00fcneydo\u011fu Asya\u2019daki kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 ise, sivil halk aras\u0131nda sempatizan kazanmak kadar, b\u00f6lgede \u015fu veya bu \u015fekilde silahl\u0131 m\u00fccadele veren baz\u0131 gruplar\u0131 yan\u0131na \u00e7ekme \u015feklinde ger\u00e7ekle\u015fiyor. Bu nedenle DAE\u015e, son bir y\u0131ld\u0131r giderek alan daralmas\u0131 ya\u015farken, alternatif ve ses getirici eylemlerle var oldu\u011funu ASEAN topraklar\u0131nda da sergilemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. B\u00f6lgeden Suriye ve Irak\u2019a sava\u015fmaya giden kadrolar\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn b\u00f6lgeye d\u00f6nmesi veya d\u00f6necek olmas\u0131 nedeniyle yakla\u015f\u0131k bir y\u0131ld\u0131r b\u00f6lge \u00fclkelerinde DAE\u015e sendromuna tan\u0131k olunuyor. Endonezya ve Malezya\u2019da emniyet birimlerinin operasyonlar\u0131yla g\u00f6z alt\u0131na al\u0131nanlar veya \u2018pasifize\u2019 edilenler oldu\u011fu bilinirken, Singapur g\u00fcvenlik tedbirlerini s\u00fcrekli yeniliyor ve \u00fcst d\u00fczeyde tutuyor. Bu ter\u00f6r olu\u015fumunun b\u00f6lgede s\u0131\u00e7rama yapabilece\u011fi potansiyel olarak ba\u015fka alanlar\u0131n da oldu\u011fu ortada.<\/p>\n Moro m\u00fccadelesi ve \u00f6zerk y\u00f6netim<\/strong><\/p>\n K\u0131rk y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcredir b\u00f6lge M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k m\u00fccadelesi, gerek co\u011frafi gerekse alt etnik yap\u0131lar\u0131n farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131 nedeniyle bir t\u00fcr ittifak yap\u0131lar\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na olanak tan\u0131d\u0131. Asl\u0131nda bu yap\u0131la\u015fman\u0131n b\u00f6lgedeki M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n birlikteli\u011fi ve Manila merkezi y\u00f6netimi nezdinde tan\u0131n\u0131rl\u0131k ve haklar\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 konusunda bir t\u00fcr zorunluluk olarak da ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn. Bu olu\u015fumlar i\u00e7erisinde b\u00f6lgedeki kesin rakam bilinmemekle birlikte, be\u015f il\u00e2 on milyon aras\u0131nda oldu\u011fu tahmin edilen M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde temsil eden MILF ile MNLF \u00e7at\u0131\u015f\u0131 alt\u0131nda birle\u015ftikleri biliniyor.<\/p>\n Bununla birlikte, ba\u015fta Ebu Seyyaf olmak \u00fczere irili ufakl\u0131 silahl\u0131 gruplar\u0131n da zamanla b\u00f6lgede zemin kazanmas\u0131na neden oldu. \u00d6yle ki, MILF ve MNLF\u2019in Manila h\u00fck\u00fcmetleriyle yapt\u0131klar\u0131 bar\u0131\u015f anla\u015fmalar\u0131na ra\u011fmen, \u015fu ana kadar b\u00f6lgeye nihai bar\u0131\u015f\u0131n getirilememesi hem bu yap\u0131lar i\u00e7erisinde hem de k\u00fc\u00e7\u00fck silahl\u0131 olu\u015fumlar\u0131n uluslararas\u0131 ter\u00f6r olu\u015fumlar\u0131yla birlikte hareket etmelerine zemin haz\u0131rl\u0131yor. \u00d6rne\u011fin, Ebu Seyyaf, \u00f6zellikle 2000\u2019li y\u0131llarda adam ka\u00e7\u0131rma eylemleriyle ad\u0131n\u0131 duyuran ve bu \u00e7er\u00e7evede yukar\u0131da zikredilen iki me\u015fru olu\u015fumla yollar\u0131n\u0131 ay\u0131ran bir yap\u0131. B\u00f6lgenin geni\u015f anlam\u0131yla g\u00fcvenlik sorununun \u00e7\u00f6z\u00fclememi\u015f olmas\u0131, hedeflerinde ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k ve \u00f6zerklik gibi siyasi ba\u011flam\u0131 olmayan, aksine g\u00fcvenlik sorununu kendilerine malzeme yaparak \u00e7\u0131kar ili\u015fkileri \u00fczerinden var olmaya \u00e7al\u0131\u015fan k\u00fc\u00e7\u00fck silahl\u0131 olu\u015fumlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 en \u00f6nemli tehlikeyi olu\u015fturdu\u011fu uzun s\u00fcredir biliniyor.<\/p>\n Bu ba\u011flamda, Meuta ve Ebu Seyyaf gibi gruplara y\u00f6nelik bug\u00fcne kadarki giri\u015fimlerin ba\u015far\u0131s\u0131z olmas\u0131nda, Moro M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131n tarihsel ve geleneksel ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131 olu\u015fturan bu co\u011frafyada kal\u0131c\u0131 bir siyasi \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn sa\u011flanamam\u0131\u015f olmas\u0131n\u0131n yeri tart\u0131\u015f\u0131lmaz. Bu noktada \u015funu hat\u0131rlatmakta fayda var. Daha \u00f6nce kendisiyle m\u00fclakat yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir MILF lideri, b\u00f6lgede \u00f6zerk y\u00f6netimin hakim olmas\u0131 halinde, s\u00f6z konusu silah\u0131 gruplar\u0131 kontrol edebileceklerini dile getirmi\u015fti. Bug\u00fcn b\u00f6lgeye bar\u0131\u015f gelmedi\u011fi gibi, \u00e7e\u015fitli g\u00fc\u00e7 merkezlerinin yukar\u0131da zikredilen ter\u00f6r yap\u0131lar\u0131ndan hareketle b\u00f6lgedeki geni\u015f M\u00fcsl\u00fcman kamuoyunun hakl\u0131 taleplerine y\u00f6nelik olumsuz bir alg\u0131n\u0131n geli\u015ftirilmesinde rol oynad\u0131klar\u0131na \u015f\u00fcphe yok.<\/p>\n S\u0131k\u0131y\u00f6netim k\u0131sa vadeli olmal\u0131<\/strong><\/p>\n S\u0131k\u0131y\u00f6netimin, sadece Marawi \u015fehriyle s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmay\u0131p, \u00f6zellikle M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n yo\u011funlukta oldu\u011fu Ada\u2019n\u0131n bat\u0131 ve g\u00fcney bat\u0131 b\u00f6l\u00fcmlerini kapsayacak \u015fekilde geni\u015fletilmesi b\u00f6lge halk\u0131 \u00fczerinde olumsuz bir etki olu\u015fturacakt\u0131r. Bu ba\u011flamda, sorun sadece Ebu Sayyaf\u2019a veya ona eklenlenmi\u015f daha k\u00fc\u00e7\u00fck gruplar s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmayacakt\u0131r. B\u00f6lgede etkin bir rol oynad\u0131\u011f\u0131 bilinen MILF i\u00e7erisinde, \u00f6zellikle bar\u0131\u015f s\u00fcrecinin bug\u00fcne kadar akamete u\u011fram\u0131\u015f olmas\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc baz\u0131 ho\u015fnutsuz gruplar\u0131n oldu\u011fu biliniyor. Bu gruplar\u0131n, Ebu Sayyaf\u2019\u0131n k\u0131\u015fk\u0131rtmalar\u0131 ve vaadleriyle mobilize hale getirilmeleri b\u00f6lge i\u00e7in \u00f6nemli bir tehlike anlam\u0131 ta\u015f\u0131yor. Bu s\u00fcre\u00e7te, Manila y\u00f6netiminin, \u00f6zellikle de ba\u015fkan Duterte\u2019nin Moro M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 sorununu bir an \u00f6nce \u00e7\u00f6z\u00fcme kavu\u015fturmak yerine, bir \u00f6nceki ba\u015fkan Benigno Aquino d\u00f6neminde imzalanan bar\u0131\u015f anla\u015fmas\u0131n\u0131 \u2018dondurarak\u2019 ve sorunu zamana yayarak hafife alma yakla\u015f\u0131m\u0131 b\u00f6lgede farkl\u0131 tepkileri de beraberinde getirecektir. Duterte\u2019nin mevcut \u00f6zerklik anla\u015fmas\u0131 yerine, Mindanao sorununu daha se\u00e7imler \u00f6ncesinde dile getirdi\u011fi \u00fczere federal y\u00f6netim yap\u0131s\u0131yla \u00e7\u00f6zme amac\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 biliniyor.<\/p>\n Ge\u00e7en hafta Kuala Lumpur\u2019da ger\u00e7ekle\u015ftirilen 31. Asya-Pasifik Toplant\u0131lar\u0131\u2019na kat\u0131lan Filipinli siyaset bilicim Do\u00e7. Dr. Aries Arugay\u2019la yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z m\u00fcl\u00e2katta, ba\u015fkan Duterte\u2019nin Mindanao Adas\u0131\u2019ndan gelmesi nedeniyle sorunun \u00e7ok y\u00f6nl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc ve tarihi boyutuna en vak\u0131f ki\u015fi oldu\u011funa ve bu nedenle \u00e7\u00f6z\u00fcm konusunda da bir niyet sahibi oldu\u011funa dikkat \u00e7ekti. Arugay da, bir \u00f6nceki y\u00f6netimin MILF ile yapt\u0131\u011f\u0131 bar\u0131\u015f anla\u015fmas\u0131na Duterte y\u00f6netiminin \u2018dordurdu\u011fu\u2019 y\u00f6n\u00fcnde yukar\u0131da dile getirilen g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc onaylad\u0131. Ayr\u0131ca, ba\u015fkan\u0131n b\u00f6lgede t\u00fcm gruplar\u0131 i\u00e7erecek bir bar\u0131\u015f s\u00fcreci yanl\u0131s\u0131 oldu\u011funa ve bunun bir arac\u0131 olarak da Federal sistem getirmek suretiyle b\u00f6lge bar\u0131\u015f\u0131 i\u00e7in yeni bir kanal a\u00e7ma amac\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti. Oysa, MILF lideri Hac\u0131 Murad \u0130brahim ge\u00e7en Aral\u0131k ay\u0131nda AA\u2019ya verdi\u011fi m\u00fcl\u00e2katta, merkezi y\u00f6netimle Kuala Lumpur\u2019da yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fmeler sonras\u0131nda 2014 y\u0131l\u0131 anla\u015fmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan yeni bir anla\u015fman\u0131n g\u00fcndeme gelmeyece\u011fini ve 2017 y\u0131l\u0131 Temmuz ay\u0131na kadar Senato\u2019nun Bangsamoro Temel Yasas\u0131\u2019n\u0131 onaylamas\u0131n\u0131 beklediklerini beklemi\u015fti.<\/p>\n 15 Ekim 2012 \u2018\u00c7er\u00e7eve Anla\u015fmas\u0131\u2019 ve 28 Mart 2014 \u2018Bangsamoro Temel Yasas\u0131\u2019 anla\u015fmalar\u0131 sonunda 2016 y\u0131l\u0131nda Mindanao ve Sulu Adalar\u0131\u2019nda belli b\u00f6lgelerde \u00f6zerk y\u00f6netime ge\u00e7ilecekti. Ancak aradan ge\u00e7en s\u00fcre zarf\u0131nda, Moro M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131n uzun s\u00fcredir bekledikleri kendi kendilerini y\u00f6netmelerine olanak tan\u0131yacak \u00f6zerk y\u00f6netim bir t\u00fcrl\u00fc sa\u011flanamad\u0131. \u00d6zellikle son birka\u00e7 y\u0131ld\u0131r b\u00f6lgede ya\u015fanan g\u00fcvenlik sorunlar\u0131 ve bug\u00fcn Marawi \u015fehrinde \u015fiddete d\u00f6n\u00fc\u015fen geli\u015fmenin \u00f6zerk y\u00f6netim hakk\u0131n\u0131n verilmemesiyle do\u011frudan ili\u015fkisi var. Mindanao bar\u0131\u015f s\u00fcrecinde Uluslararas\u0131 Kontak Grubu olarak adland\u0131r\u0131lan ve T\u00fcrkiye\u2019nin de i\u00e7inde yer ald\u0131\u011f\u0131 kurumun bu s\u00fcre\u00e7te Filipinler h\u00fck\u00fcmetiyle bar\u0131\u015f s\u00fcreci konusunu ele almas\u0131, sadece Moro M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131n hakl\u0131taleplerinin bir an \u00f6nce yerine getirilmesini de\u011fil, G\u00fcneydo\u011fu Asya b\u00f6lgesinde giderek kayg\u0131lar\u0131 art\u0131ran uluslararas\u0131 ter\u00f6rle m\u00fccadelede de mesafe kat edilmesi anlam\u0131 ta\u015f\u0131yacakt\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Mehmet \u00d6zay \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a030.05.2017 Filipinler\u2019de Mindanao Adas\u0131\u2019n\u0131n […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2005,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[62,6],"tags":[],"class_list":["post-2004","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bangsamoro-filipinler","category-gunluk-yazilar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2004","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2004"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2004\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2008,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2004\/revisions\/2008"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2005"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2004"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2004"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/tr_tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2004"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}