{"id":2951,"date":"2019-08-09T12:58:38","date_gmt":"2019-08-09T12:58:38","guid":{"rendered":"http:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/?p=2951"},"modified":"2019-08-09T12:58:38","modified_gmt":"2019-08-09T12:58:38","slug":"dr-mahathirin-turkiye-ziyaretinin-ardindan-dr-mahathirs-visit-to-turkey","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/indonesia\/dr-mahathirin-turkiye-ziyaretinin-ardindan-dr-mahathirs-visit-to-turkey\/","title":{"rendered":"Dr. Mahathir\u2019in T\u00fcrkiye ziyaretinin ard\u0131ndan  \/ Dr. Mahathir\u2019s visit to Turkey"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Mehmet \u00d6zay\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 6 Haziran 2019<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya ba\u015fbakan\u0131 Dr. Mahathir Muhammed, resmi bir ziyaret amac\u0131yla 24-27 Temmuz g\u00fcnlerinde T\u00fcrkiye\u2019deydi. S\u00f6z konusu ziyaret, iki \u00fclke ili\u015fkilerinin geli\u015ftirilmesinin yan\u0131 s\u0131ra, her iki \u00fclke i\u00e7in di\u011fer baz\u0131 \u00f6zellikleriyle ele al\u0131nmay\u0131 hak ediyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrkiye a\u00e7\u0131s\u0131ndan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda bu ziyaret, son birka\u00e7 on y\u0131ld\u0131r G\u00fcneydo\u011fu Asya b\u00f6lgesiyle ili\u015fkilerin devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 yans\u0131tmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan \u00f6nemliydi. Malezya a\u00e7\u0131s\u0131ndan ise, 94 ya\u015f\u0131ndaki Dr. Mahathir\u2019in ikinci d\u00f6nem ba\u015fbakanl\u0131\u011f\u0131nda Ortado\u011fu\u2019nun \u00f6nemli \u00fclkesi T\u00fcrkiye\u2019ye ziyaret, ili\u015fkilerin g\u00fcncellenmesi ve yeni imk\u00e2nlar\u0131n kap\u0131s\u0131n\u0131n aralanmas\u0131 anlam\u0131 ta\u015f\u0131yordu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00f6z konusu ziyaretin ard\u0131ndan ak\u0131llarda kalan, Dr. Mahathir\u2019e devlet \u00f6zel \u00f6d\u00fcl\u00fc takdimi iki \u00fclke aras\u0131nda i\u015fbirliklerin geli\u015ftirilmesi ve T\u00fcrkiye-Pakistan-Malezya \u00fc\u00e7l\u00fc i\u015fbirli\u011fi konular\u0131 oldu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Mahathir\u2019e \u00f6d\u00fcl <\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dr. Mahathir\u2019e Cumhuriyet ni\u015fan\u0131 takdiminin sembolik bir anlam\u0131 var. Kimi \u00e7evreler, bu \u00f6d\u00fcl\u00fcn neye tekab\u00fcl etti\u011fi konusunda bir belirsizlik ve hatta bilgisizlik i\u00e7erisinde olabilirler.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Resmi a\u00e7\u0131klamalarda, Dr. Mahathir\u2019e verilen bu \u00f6d\u00fcl\u00fcn sebebi olarak iki \u00fclke ili\u015fkilerinin geli\u015ftirilmesinde oynad\u0131\u011f\u0131 rolle a\u00e7\u0131kland\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dr. Mahathir\u2019in, bunun \u00f6tesinde bir siyasi lider oldu\u011funu ve hem b\u00f6lgesinde hem de k\u00fcresel olarak oynad\u0131\u011f\u0131 kayda de\u011fer rolle bu \u00f6d\u00fcl\u00fc hak etti\u011fini s\u00f6ylemek gerekir. Bu \u00f6d\u00fcl\u00fcn ASEAN i\u00e7erisinde bir lidere ilk defa Dr. Mahathir\u2019e lay\u0131k g\u00f6r\u00fclmesi bunun bir kan\u0131t\u0131d\u0131r. Bununla ne kastetti\u011fimizi biraz detayl\u0131 olarak ifade etmekte ve hat\u0131rlat\u0131c\u0131 olmakta fayda var.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Malezya\u2019da ekonomik kalk\u0131nma ve toplumsal yap\u0131la\u015fma <\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u00a0<\/strong>T\u00fcrkiye\u2019de \u00d6zal h\u00fck\u00fcmetleri sonras\u0131nda koalisyonlar d\u00f6neminin \u00e7alkant\u0131l\u0131 s\u00fcreci ya\u015fan\u0131rken, Dr. Mahathir Malezya Federasyonu\u2019nun ekonomik kalk\u0131nmas\u0131nda dikkat \u00e7ekici liderli\u011fi ile \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yordu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u00a0<\/strong>Dr. Mahathir\u2019in ilk ba\u015fbakanl\u0131k s\u00fcrecinde yani, 1980\u2019li ve 90\u2019l\u0131 y\u0131llarda, Malezya\u2019n\u0131n i\u00e7inde bulundu\u011fu b\u00f6lgede, ASEAN ve Do\u011fu Asya\u2019da kalk\u0131nmakta olan ve bunlardan bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn Asya Kaplanlar\u0131 olarak adland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fclkelerin y\u00fckseli\u015fine tan\u0131k olunuyordu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya da o d\u00f6nem benzer bir ekonomik modernle\u015fmeye konu olurken, ba\u015fbakan Dr. Mahathir bu geli\u015fme s\u00fcrecinde, Do\u011fu Asya\u2019da \u00f6zellikle Japonya ve bir \u00f6l\u00e7\u00fcde G\u00fcney Kore\u2019yi mercek alt\u0131na alm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Aradan ge\u00e7en s\u00fcrede Malezya\u2019n\u0131n Asya Kaplanlar\u0131\u2019na eklemlenen \u00fclkelerden biri say\u0131lmas\u0131, Dr. Mahathir d\u00f6nemi ekonomi politikalar\u0131n\u0131n tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ediyor. Malezya\u2019n\u0131n kalk\u0131nm\u0131\u015f \u00fclke d\u00fczeyine ula\u015fma hedefi, i\u015fte o d\u00f6nemki ekonomi politikalar\u0131n\u0131n bir \u00fcr\u00fcn\u00fcyd\u00fc. Bu ba\u011flamda, her ne kadar 2020 hedefi \u00e7e\u015fitli nedenlerle ger\u00e7ekle\u015femeyecek olsa da, bir sonraki be\u015f y\u0131ll\u0131k s\u00fcrede bu y\u00f6nde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirlik bulunuyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu ve benzeri s\u00fcre\u00e7lere do\u011frudan muhatap olan Malezya\u2019da ba\u015fbakan Dr. Mahathir bununla da kalmam\u0131\u015f, o d\u00f6nem hem Malezya M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131n hem de kalk\u0131nmakta olan \u00fclkelerin bir anlamda s\u00f6zc\u00fcs\u00fc olarak uluslararas\u0131 platformlarda kayda de\u011fer rol \u00fcstlenmi\u015fti.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Asyal\u0131l\u0131k de\u011ferleri<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Dr. Mahathir\u2019in, bu s\u00fcre\u00e7le ba\u011flant\u0131l\u0131 bir kavramsal a\u00e7\u0131l\u0131m olarak \u2018Asyal\u0131l\u0131k De\u011ferleri\u2019ni Singapur kurucu ba\u015fbakan\u0131 Lee Kuan Yew ile birlikte dillendirdi\u011fini ve bu noktada Bat\u0131l\u0131 liberal demokratik yap\u0131 temsilcilerinden epeyce ele\u015ftiriler ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 da hat\u0131rlamak gerekir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6te yandan, \u00e7ok etnikli, \u00e7ok dinli ba\u011flam\u0131yla tipik bir G\u00fcneydo\u011fu Asya toplumu olan Malezya\u2019da ekonomik kalk\u0131nma ger\u00e7ekle\u015firken, bir yandan ulus-devlet in\u015fas\u0131 gibi politik bir s\u00fcre\u00e7 ile \u00fclke n\u00fcfusunun \u00e7o\u011funlu\u011funu olu\u015fturan Malay kitlelerini geleneksel ve modern ikileminden kurtaracak \u015fekilde ve\/ya yeni bir kimlik in\u015fas\u0131 ba\u011flam\u0131nda ad\u0131mlar at\u0131l\u0131yordu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Finans, hel\u00e2l end\u00fcstri, Hac kurumu vb. gibi adlarla \u00f6ne \u00e7\u0131kan ve ad\u0131na \u2018\u0130slami\u2019 denilen kurumsal yap\u0131la\u015fmalar bu s\u00fcre\u00e7te bir yandan ekonomik ba\u011flam\u0131yla pragmatik bir alternatif olarak g\u00fcndeme ta\u015f\u0131n\u0131rken, bir yandan da Malay kitlelerinin kimlik in\u015fas\u0131nda rol oynuyordu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde ve katk\u0131s\u0131yla g\u00fcndeme gelen bu kurumsal yap\u0131la\u015fmalar T\u00fcrkiye\u2019de baz\u0131 \u00e7evrelerde anla\u015f\u0131lamamas\u0131na ve \u00f6nyarg\u0131yla yakla\u015f\u0131lmas\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k, aradan ge\u00e7en s\u00fcre zarf\u0131nda g\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u00c7in\u2019den Avustralya\u2019ya Tayvan\u2019dan Kanada\u2019ya kadar ad\u0131 ve toplumunun kahir ekseriyeti M\u00fcsl\u00fcman olmayan \u00fclkelerin salt ekonomik kazan\u00e7 kayna\u011f\u0131 olarak bu alanlara ciddi yat\u0131r\u0131m yapt\u0131klar\u0131 ayan beyan ortadad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya bu ve benzeri alanlarda b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel \u00e7apta bir \u00f6nc\u00fcl\u00fck sergilerken, T\u00fcrkiye\u2019de kayda de\u011fer bir \u00e7evrenin bunu alg\u0131layamamas\u0131n\u0131 siyasi ve k\u00fclt\u00fcrel \u00f6nyarg\u0131lara ba\u011flamak m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6yle ki, baz\u0131 \u00e7evreler 1996 y\u0131l\u0131nda D-8 inisiyatifi \u00e7er\u00e7evesinde merhum Erbakan\u2019\u0131n Malezya\u2019ya y\u00f6nelik ilgisini, \u201cErbakan Malezya\u2019ya \u00e7ok hayran\u201d tarz\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fcmser ifadelerle dile getirirken, bug\u00fcn bu yakla\u015f\u0131mda pek bir \u015feyin de\u011fi\u015fti\u011fini s\u00f6ylemek zor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya\u2019n\u0131n hem b\u00f6lgesel ve k\u0131smen uluslararas\u0131 \u00e7evrelerde oynad\u0131\u011f\u0131 kayda de\u011fer rol dolay\u0131s\u0131ylad\u0131r ki, 1996 y\u0131l\u0131nda D-8 kurulmas\u0131 g\u00fcndeme geldi\u011finde ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir ortak olarak ad\u0131 g\u00fcndeme gelmi\u015fti.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u0130ki \u00fclke ili\u015fkilerinde ekonomi boyutu \u00a0<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrkiye-Malezya ili\u015fkilerinin geli\u015ftirilmesinde son birka\u00e7 on y\u0131ldaki \u00e7abalara ve ortaya \u00e7\u0131kan baz\u0131 imk\u00e2nlara kar\u015f\u0131n, iki \u00fclke ticari ili\u015fkilerinin olduk\u00e7a d\u00fc\u015f\u00fck d\u00fczeyde seyretmekte olu\u015fu bir ger\u00e7ek. Mevcut ticari ili\u015fkinin negatifin de bulunan \u00fclke ise T\u00fcrkiye\u2019dir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131klanan 2018 rakamlar\u0131na bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, Malezya\u2019n\u0131n T\u00fcrkiye\u2019ye ihracat\u0131 yakla\u015f\u0131k 2.5 milyar Dolarken, T\u00fcrkiye\u2019nin Malezya\u2019ya ihracat\u0131 455 milyon Dolar civar\u0131nda.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ziyaret \u00e7er\u00e7evesinde yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamalarda ticaret hacminin 5 milyar Dolara \u00e7\u0131kart\u0131lmas\u0131 yeni bir hedef de\u011fil. Bu hedef, 2014 y\u0131l\u0131n\u0131n hemen ba\u015f\u0131nda Malezya\u2019ya yap\u0131lan resmi ziyaret s\u0131ras\u0131nda da zikredilmi\u015fti.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Cumhurba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n yukar\u0131da zikredilen ticari i\u015fbirli\u011fi hedefine kar\u015f\u0131l\u0131k, bu y\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131nda Malezya\u2019ya ziyarette bulunan DE\u0130K heyetinin iki \u00fclke ili\u015fkilerini 10 milyar dolara \u00e7\u0131karma \u00f6nerisinin ne kadar ger\u00e7ekle\u015ftirilebilir hedef olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6rne\u011fin son on y\u0131ll\u0131k performansa bakarak de\u011ferlendirmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130ki \u00fclke ili\u015fkilerinde ticari hayat\u0131n zenginle\u015ftirilmesi noktas\u0131nda baz\u0131 rakamlar zikredilmesine kar\u015f\u0131n, aradan ge\u00e7en zaman zarf\u0131nda arzu edilen b\u00fcy\u00fcmenin ni\u00e7in ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011fi \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekir. Bu noktada ilgili b\u00fcrokratik \u00e7evrelerin bu dura\u011fanl\u0131\u011f\u0131n nedenlerini ortaya koyacak ve gelece\u011fe dair de\u011ferlendirmelerde bulunacak bir veri a\u011f\u0131na ve donan\u0131m\u0131na ihtiyac\u0131 oldu\u011fu a\u015fik\u00e2rd\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya ile ticari ve yat\u0131r\u0131m ili\u015fkilerinde b\u00f6lgenin \u00f6nc\u00fc \u00fclke ve yat\u0131r\u0131mc\u0131 g\u00fc\u00e7lerini hesaba katmak ve bu anlamda s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir yat\u0131r\u0131m ortam\u0131n\u0131 olu\u015fturacak sekt\u00f6rlere \u00f6ncelik tan\u0131nmas\u0131 gerekmektedir. Bu noktada, T\u00fcrkiye\u2019nin i\u00e7inde bulundu\u011fu Ortado\u011fu siyasi ger\u00e7ekli\u011fi ile Do\u011fu ve G\u00fcneydo\u011fu Asya ekonomi ve kalk\u0131nma ger\u00e7ekli\u011fi aras\u0131ndaki fark\u0131n anla\u015f\u0131lmas\u0131 ve ticari ve yat\u0131r\u0131m ili\u015fkilerini bu ba\u011flamda yeniden yap\u0131land\u0131rmas\u0131nda fayda vard\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Asya-Pasifik perspektifi<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrk i\u015f \u00e7evrelerinin, Do\u011fu ve G\u00fcneydo\u011fu Asya\u2019da kal\u0131c\u0131 olmay\u0131 ve bunu yerli i\u015f \u00e7evreleriyle ortakl\u0131klarla hayata ge\u00e7irmeyi hedefleyecek bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 geli\u015ftirmelerinin gereklili\u011fi ortadad\u0131r. Bu ba\u011flamda,\u00a0 g\u00fcn\u00fc birlik s\u0131cak para ak\u0131\u015f\u0131na odaklanan palyatif aray\u0131\u015flardan \u00f6te, T\u00fcrkiye\u2019nin b\u00f6lgesel varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 da g\u00fc\u00e7lendirecek \u015fekilde Asya-Pasifik ve\/ya Hint-Pasifik co\u011frafyas\u0131nda faaliyetler d\u00fczeyinde konuya bak\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00f6z konusu b\u00f6lgedeki ticari ve yat\u0131r\u0131m ili\u015fkilerine bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, d\u00fcnyan\u0131n farkl\u0131 co\u011frafyalar\u0131ndan devlet ve \u00f6zel sekt\u00f6rlerin b\u00f6lgedeki faaliyetlerinin sadece son birka\u00e7 on y\u0131ld\u0131r de\u011fil, y\u00fczy\u0131llard\u0131r dinamik bir \u015fekilde varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc unutmamak ve bu anlamda b\u00f6lgeyi bir b\u00fct\u00fcn olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Burada hat\u0131rlanmas\u0131 gereken bir di\u011fer husus, Malay M\u00fcsl\u00fcmanlardan hareketle \u00fclkenin tamam\u0131n\u0131n Malaylardan m\u00fcte\u015fekkil oldu\u011funun d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmemesidir. Bu yakla\u015f\u0131m, Malay M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n siyasi, ekonomik ve k\u00fclt\u00fcrel varl\u0131klar\u0131n\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fcmsemek anlam\u0131 ta\u015f\u0131maz. Aksine, \u00fclkede kayda de\u011fer \u00c7in ve Hintli olmak \u00fczere di\u011fer az\u0131nl\u0131k gruplar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n siyasi ve \u00f6zellikle de ekonomik i\u015fbirli\u011finin geli\u015ftirilmesindeki potansiyele i\u015faret eder.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu noktada, iki \u00fclke ili\u015fkilerinin ekonomik anlamda geli\u015ftirilmesinde i\u015fbirli\u011finin salt Malezya devlet te\u015fekk\u00fclleriyle olaca\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncesinden en k\u0131sa s\u00fcrede uzakla\u015fmak gerekmektedir. \u00dclkede olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7l\u00fc ve neredeyse her alanda <em>transnational<\/em> bir yap\u0131lanman\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir imk\u00e2n sundu\u011fu ortadad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu manada, Malezya siyasi ve toplumsal yap\u0131 olarak ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda i\u00e7inde olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u00c7in etnik yap\u0131s\u0131 ve demografik yap\u0131 i\u00e7erisinde g\u00f6rece d\u00fc\u015f\u00fck bir y\u00fczdeyi olu\u015fturmakla beraber hem entelekt\u00fcel hem i\u015f bitiricilik noktas\u0131nda dinamik bir Hintli n\u00fcfusu g\u00f6z ard\u0131 edilmemelidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya\u2019n\u0131n \u00e7ok etnikli ve \u00e7ok dinli bir yap\u0131 oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fi bir tehdit de\u011fil, aksine, Malezya\u2019n\u0131n sahip olmakla \u00f6v\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc bir toplumsal ger\u00e7ekli\u011fidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u00dc\u00e7l\u00fc yap\u0131<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ziyarette g\u00fcndeme gelen bir di\u011fer konu, T\u00fcrkiye\u2019nin \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde Malezya ve Pakistan\u2019\u0131n dahil olaca\u011f\u0131 yeni bir siyasi blok olu\u015fturulmas\u0131 fikriydi. A\u00e7\u0131klamalara bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, sanki D-8\u2019in \u00f6ze indirgenmi\u015f bir formunun kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Son d\u00f6nemde Ortado\u011fu\u2019daki geli\u015fmelerin ard\u0131ndan T\u00fcrkiye\u2019nin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 olu\u015fturan \u00fclkelerden ba\u015flayarak sa\u011f\u0131na soluna bakt\u0131\u011f\u0131nda g\u00f6rebildi\u011fi birka\u00e7 \u00fclkeden biri \u00f6yle anla\u015f\u0131l\u0131yor ki Pakistan. Bu yap\u0131ya Malezya\u2019n\u0131n eklenmesi b\u00f6lgesel da\u011f\u0131l\u0131m noktas\u0131nda \u00f6nemli bir detaya i\u015faret ediyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrkiye\u2019nin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir siyasetinden ald\u0131\u011f\u0131 destekle giri\u015fti\u011fi b\u00f6ylesi bir yap\u0131n\u0131n \u00f6nemine ku\u015fku yok. Dr. Mahathir\u2019in de bu konuda olumlu bir d\u00fc\u015f\u00fcncede oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir. \u00d6yle ki, \u00fclkesine d\u00f6nd\u00fckten sonra yapt\u0131\u011f\u0131 bir a\u00e7\u0131klamada \u00f6zellikle gen\u00e7leri T\u00fcrkiye\u2019deki geli\u015fmeleri takip etmeye te\u015fviki bunun bir g\u00f6stergesidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00f6z konusu \u00fc\u00e7l\u00fc i\u015fbirli\u011finde Pakistan\u2019\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc bir kat\u0131l\u0131mc\u0131 olarak varl\u0131\u011f\u0131 ku\u015fkusuz ki \u00f6nemli. Son d\u00f6nemde IMF\u2019le zorlu g\u00f6r\u00fc\u015fmeler ya\u015fayan Pakistan hem ordusu hem toplumsal yap\u0131s\u0131ndaki baz\u0131 unsurlar nedeniyle reforma acil ihtiya\u00e7 duyan bir \u00fclke g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcnde.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pakistan\u2019\u0131n bu yap\u0131s\u0131 T\u00fcrkiye ve Malezya gibi dinamik ve g\u00f6rece istikrarl\u0131 siyasi yap\u0131n\u0131n hakim oldu\u011fu \u00fclkelerle dikomotik bir \u00f6zellik sergiliyor. Bu nedenle, tarihsel ili\u015fkiler bir yana, Pakistan\u2019\u0131n bug\u00fcn T\u00fcrkiye\u2019nin arzu etti\u011fi bir siyasi ve entelekt\u00fcel cephe i\u00e7erisinde yer al\u0131p alamayaca\u011f\u0131n\u0131 bu perspektiften de de\u011ferlendirmekte fayda var.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu ba\u011flamda, \u00fc\u00e7l\u00fc yap\u0131n\u0131n hayata ge\u00e7irilmesi ve geli\u015ftirilmesi \u00f6n\u00fcnde bir engel olarak g\u00f6r\u00fclebilece\u011fi gibi, b\u00f6yle bir yap\u0131n\u0131n hayata ge\u00e7irilmesinin Pakistan\u2019da acil reformlar\u0131n kap\u0131s\u0131n\u0131n aralanmas\u0131na da vesile olabilir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrkiye\u2019nin b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel geli\u015fmeler kar\u015f\u0131s\u0131nda ittifak grubu olu\u015fturabilece\u011fi \u00fclkeler aras\u0131nda Malezya\u2019n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, yine ayn\u0131 b\u00f6lgeden birka\u00e7 \u00fclkenin bulmamas\u0131 i\u00e7in bir neden g\u00f6z\u00fckm\u00fcyor. Hatta bu konuda Malezya\u2019n\u0131n da deste\u011finin farkl\u0131 a\u00e7\u0131l\u0131mlara yol a\u00e7abilece\u011fini dikkate almakta fayda var.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">94 ya\u015f\u0131ndaki Dr. Mahathir, 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n son \u00e7eyre\u011fi boyunca modern Malezya Federasyonu tarihinde yap\u0131c\u0131 rol\u00fc ile dikkat \u00e7ekiyordu. 21. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131ndaki siyasi emeklili\u011finin ard\u0131ndan aktif politikaya d\u00f6nen bir Dr. Mahathir var kar\u015f\u0131m\u0131zda.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu ya\u015fta ve bu siyasi bilin\u00e7te bir Bat\u0131l\u0131 siyaset\u00e7i kar\u015f\u0131m\u0131zda olsayd\u0131, g\u00f6klere \u00e7\u0131kart\u0131lacak bir fig\u00fcre tan\u0131k olabilirdik. G\u00f6klere \u00e7\u0131karmasak bile, Dr. Mahathir \u00f6zelinden ba\u015flayarak Malezya\u2019n\u0131n neye tekab\u00fcl etti\u011fini anlama konusunda bir \u00e7aba sergilemekte gecikmi\u015f say\u0131lmay\u0131z. Bu ziyaret vesilesiyle bunun imk\u00e2n\u0131n\u0131n bir kez daha \u00f6n\u00fcm\u00fczde durdu\u011funu ifade etmeliyiz.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.dunyabulteni.net\/makale-yorum-1\/dr-mahathirin-turkiye-ziyaretinin-ardindan-mehmet-ozay-h446473.html\">https:\/\/www.dunyabulteni.net\/makale-yorum-1\/dr-mahathirin-turkiye-ziyaretinin-ardindan-mehmet-ozay-h446473.html<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mehmet \u00d6zay\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 6 Haziran 2019 Malezya ba\u015fbakan\u0131 Dr. Mahathir Muhammed, resmi bir [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":2952,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,27],"tags":[],"class_list":["post-2951","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gunluk-yazilar","category-malezya"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/indonesia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2951","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/indonesia\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/indonesia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/indonesia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/indonesia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2951"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/indonesia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2951\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/indonesia\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2952"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/indonesia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2951"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/indonesia\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2951"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/indonesia\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2951"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}