{"id":6006,"date":"2025-07-25T10:58:18","date_gmt":"2025-07-25T10:58:18","guid":{"rendered":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/?p=6006"},"modified":"2025-07-25T10:58:20","modified_gmt":"2025-07-25T10:58:20","slug":"musluman-toplumlar-ve-olgunluk-duzeyi-muslim-societies-and-level-of-maturity","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/musluman-toplumlar-ve-olgunluk-duzeyi-muslim-societies-and-level-of-maturity\/","title":{"rendered":"M\u00fcsl\u00fcman toplumlar ve olgunluk d\u00fczeyi \/ Muslim societies and level of maturity"},"content":{"rendered":"<p><strong>Mehmet \u00d6zay 16.07.2025<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7a\u011f\u0131n dinamizmi kadar, bir dizi \u00e7eli\u015fkiler ve handikaplarla dolu olu\u015fu, \u00fcst\u00fcne \u00fcstl\u00fck s\u00fcrekli ma\u011flubiyetler zinciri \u015feklinde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan olgular b\u00fct\u00fcn\u00fc, M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131n kendilerini anlama ve de\u011ferlendirme s\u00fcre\u00e7leri \u00fczerinde olumlu etki yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylememize engel te\u015fkil ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Bununla birlikte, \u201cM\u00fcsl\u00fcman toplumlar ve olgunluk\u201d ili\u015fkisini g\u00fcndeme getirmek, belki de hi\u00e7bir zaman, bu kadar elzem olmam\u0131\u015ft\u0131r dersek abartm\u0131\u015f olmay\u0131z.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu durumun, yine ya\u015fan\u0131lan d\u00f6nemin dinamizmi, boyutlar\u0131n\u0131n geni\u015fli\u011fi vb. nedenlerinden \u00f6t\u00fcr\u00fc oldu\u011funa i\u015faret etmek gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Olgunluk d\u00fczeyi<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Samimi olarak s\u00f6ylemek gerekirse, M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131n olgunluk d\u00fczeyini tespit etmek i\u00e7in baz\u0131 yakla\u015f\u0131mlar, g\u00f6stergeler olsa da, tam anlam\u0131yla bunu ortaya koyabilmenin m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 da bir o kadar ger\u00e7ek.<\/p>\n\n\n\n<p>Bununla birlikte, s\u0131radan, basit, temel g\u00f6zlemlerden ba\u015flayarak uzun d\u00f6nemli ve b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli e\u011filimleri anlama \u00e7abas\u0131n\u0131 i\u00e7ine alacak boyulara de\u011fin, kayda de\u011fer veriler bulmak ve sunabilmek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n\n\n\n<p>Olgunluk g\u00f6stergelerinden birinin, inan\u00e7la ilgili teorik ve pratik yakla\u015f\u0131mlara dair olgular oldu\u011funu s\u00f6ylemekle birlikte, ortaya yeni bir \u015fey koyup koymayaca\u011f\u0131m\u0131z \u015f\u00fcphesi devam etmi\u015f olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu noktada, belki olsa olsa f\u0131kh\u0131n, -k\u00fc\u00e7\u00fcmseme anlam\u0131nda s\u00f6ylemiyorum ancak, bir y\u00f6ntem olarak- i\u00e7erdi\u011fi yakla\u015f\u0131mlar\u0131 tekrarlam\u0131\u015f oluruz ki, bu durum bize toplumsal olgunun ni\u00e7inini ve nedenini vermekten uzak, kat\u0131 ve genelci bir yakla\u015f\u0131mla s\u00f6ylemek gerekirse, siyah-beyaz konumuna indirgenmi\u015f bir yakla\u015f\u0131mla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131 bulundu\u011fumuz anlam\u0131na gelir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Zor i\u015f<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bu \u00e7er\u00e7evede, M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131n olgunluk d\u00fczeyinin bug\u00fcn\u00fc, i\u00e7inde bulunduklar\u0131 psikolojiyi, toplumsal kurumlar\u0131n\u0131, sosyal de\u011fi\u015fimleri has\u0131l\u0131 toplumsal evreni nas\u0131l anlad\u0131klar\u0131 ile benzeri olgular\u0131 ancak, ge\u00e7mi\u015fin uzun tecr\u00fcbeleri \u00e7er\u00e7evesinde nas\u0131l anlad\u0131klar\u0131, de\u011ferlendirdikleri ve ders ald\u0131klar\u0131 vb. gibi gayet kapsaml\u0131 ba\u011flamlar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcne alarak kayda de\u011fer de\u011ferlendirmeler yapmak m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n\n\n\n<p>Ancak, bug\u00fcn\u00fcn M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lar\u0131nda fiziki olarak yer alan ya da kimi ba\u011flamlarda kas\u0131tl\u0131 veya kas\u0131ts\u0131z \u00fcretilmi\u015f (<em>imagined<\/em>) \u2018d\u00fc\u015fman\/lar olgusu ve boyutu\u2019, i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131n olgunluk d\u00fczeyini tespit etmemize el vermeyen bir engel olarak ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u00fc\u015fman\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na ku\u015fku yok&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>Ancak, M\u00fcsl\u00fcman toplumlarda, d\u0131\u015far\u0131yla ve d\u0131\u015far\u0131daki \u00f6tekiyle me\u015fgul olmak, d\u0131\u015far\u0131n\u0131n ve \u00f6tekinin \u00fcretti\u011fi sorunlar\u0131 temele almak, bu \u00fcretilen sorunlara tak\u0131l\u0131p kalma psikolojisi sanki, i\u00e7eriyle ilgili sorgulamalar\u0131n t\u00fcm\u00fcm\u00fcn g\u00f6z ard\u0131 edilmesini, rafa kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131l\u0131yormu\u015f ve hatta mazeret olu\u015fturuyormu\u015f alg\u0131s\u0131 kendini t\u00fcm g\u00fcc\u00fcyle hissettiriyor.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u0131\u015far\u0131n\u0131n ve \u00f6tekinin, kas\u0131tl\u0131 veya tesad\u00fcfi \u00fcretti\u011fi sorunlar\u0131n hegemonyas\u0131na teslimiyet, hi\u00e7 ku\u015fku yok ki, bir t\u00fcr s\u00f6m\u00fcrgeci etkisini ortaya \u00e7\u0131kart\u0131yor ister istemez.<\/p>\n\n\n\n<p>Ancak, bu durumun fark\u0131na var\u0131lamam\u0131\u015f olmas\u0131 sanki, d\u00fcn\u00fcn s\u00f6m\u00fcrgecili\u011finin unutulmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve de daha da geni\u015flemi\u015f, kurumsalla\u015fm\u0131\u015f hatta, sanalla\u015fm\u0131\u015f halinin de varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n eklemlenmesiyle tekrar etmesine ve de i\u00e7selle\u015ftirilmesine neden oluyor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kutsalla\u015ft\u0131rma<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bir di\u011fer a\u00e7\u0131l\u0131m olarak, tarihe bakarak, \u201cAcaba, orada neler olup bitti\u011fini anlayabilir miyiz?\u201d; \u201cD\u00fcn sorunlar\u0131n\u0131 anlayarak bug\u00fcne bir bak\u0131\u015f ve \u00e7\u00f6z\u00fcm sunabilir miyiz?\u201d vb. sorular\u0131 g\u00fcndeme getirdi\u011fimizde, bu sefer yine benzeri bir durumun ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131na tan\u0131k oluyoruz.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunun enst\u00fcr\u00fcmanlar\u0131 aras\u0131nda \u00f6ne \u00e7\u0131kan ise, \u2018tarihi idealle\u015ftirmek\u2019 ve hatta kimi \u00f6l\u00e7\u00fclerde \u2018kutsalla\u015ft\u0131rmak\u2019 bulunuyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu kutsalla\u015ft\u0131rma, ki\u015filer \u00fczerinden oldu\u011fu gibi kurumlar ve s\u00fcre\u00e7ler noktas\u0131nda da, kendini ortaya koyuyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Belki de bunun nedeni, yukar\u0131da k\u0131smen de\u011finildi\u011fi \u00fczere, bug\u00fcnk\u00fc sorunlar\u0131n yo\u011funlu\u011fu ve b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnden kaynaklanan sa\u011fl\u0131kl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnememe, savunmac\u0131 bir ba\u011flama yaslanma, kolayc\u0131l\u0131\u011fa ka\u00e7ma gibi, birbiri ard\u0131na s\u0131ralanabilecek nedenlere dayan\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Ancak, kas\u0131tl\u0131 olarak \u00fcretilmi\u015f ve idealle\u015ftirilmi\u015f ge\u00e7mi\u015fin y\u00fcceli\u011fine yaslanma kolayc\u0131l\u0131k ve konforu bize, iki t\u00fcr kay\u0131p olarak d\u00f6n\u00fcyor&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lki, tarihi perspektifi anlamada ve de\u011ferlendirmede zaafiyet&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130kincisi ise, bug\u00fcn\u00fc hakk\u0131yla anlama ve de\u011ferlendirme \u00e7abas\u0131n\u0131n sergilenememesi y\u00f6n\u00fcndeki zaafiyet&#8230;<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mehmet \u00d6zay &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;25.07.2025 Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7a\u011f\u0131n dinamizmi kadar, bir dizi \u00e7eli\u015fkiler ve handikaplarla dolu olu\u015fu, \u00fcst\u00fcne \u00fcstl\u00fck s\u00fcrekli ma\u011flubiyetler zinciri \u015feklinde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan olgular b\u00fct\u00fcn\u00fc, M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131n kendilerini anlama ve de\u011ferlendirme s\u00fcre\u00e7leri \u00fczerinde olumlu etki yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylememize engel te\u015fkil ediyor. Bununla birlikte, \u201cM\u00fcsl\u00fcman toplumlar ve olgunluk\u201d ili\u015fkisini g\u00fcndeme getirmek, belki de hi\u00e7bir zaman, bu kadar [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":6007,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-6006","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6006","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6006"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6006\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6007"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6006"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6006"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6006"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}