{"id":5533,"date":"2024-11-10T05:16:38","date_gmt":"2024-11-10T05:16:38","guid":{"rendered":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/?p=5533"},"modified":"2024-11-10T05:16:39","modified_gmt":"2024-11-10T05:16:39","slug":"dunya-liderleri-icin-zor-karar-trumpla-mi-trumpsiz-mi-tough-decision-for-world-leaders-with-trump-or-trumps","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/dunya-liderleri-icin-zor-karar-trumpla-mi-trumpsiz-mi-tough-decision-for-world-leaders-with-trump-or-trumps\/","title":{"rendered":"D\u00fcnya liderleri i\u00e7in zor karar: Trumpla m\u0131 Trumps\u0131z m\u0131? \/ Tough decision for world leaders: With Trump or Trumps?"},"content":{"rendered":"<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Mehmet \u00d6zay 16.07.2025<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">ABD\u2019de ba\u015fkanl\u0131k se\u00e7imini kazanan sab\u0131k ba\u015fkan Donald Trump, yeni y\u0131l\u0131n hemen ba\u015f\u0131nda, ikinci kez ba\u015fkanl\u0131k koltu\u011funa oturacak.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131 netle\u015fmeye ba\u015flarken, \u015fu an itibar\u0131yla temsilciler meclisinde Demokratlar 226 Cumhuriyet\u00e7iler ise 312 milletvekili \u00e7\u0131karm\u0131\u015f g\u00f6z\u00fck\u00fcyor. Senato\u2019da ise, Demokratlar\u2019\u0131n 46, Cumhuriyet\u00e7iler\u2019in 53 \u00fcyesi bulunuyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Demokrasinin be\u015fi\u011fi (!) ABD\u2019de 5 Kas\u0131m se\u00e7imleri sonras\u0131nad ortaya \u00e7\u0131kan tabloya ra\u011fmen, hem ABD\u2019de hem de k\u00fcresel \u00e7apta Demokrasi yanl\u0131lar\u0131n\u0131n olu\u015fan se\u00e7im sonucundan hazmedemediklerini s\u00f6ylemek gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">ABD se\u00e7imlerine y\u00f6nelik olarak Foreign Affairs\u2019da 8 Kas\u0131m tarihli, \u201cAmerikas\u0131z Demokrasi? (<em>Democracy without America?<\/em>) ba\u015fl\u0131kl\u0131 bir yaz\u0131da, \u2018k\u00fcresel demokratik g\u00fc\u00e7ler\u2019 ba\u011flam\u0131na denk gelecek bir s\u00f6ylem ortaya konulurken, ABD\u2019de Trump zaferiyle birlikte Amerika\u2019n\u0131n demokrasi ile olan ba\u011f\u0131ndaki gev\u015femeye at\u0131fta bulunuyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">K\u00fcresel g\u00fc\u00e7 ABD\u2019de ortaya \u00e7\u0131kan ger\u00e7eklik sadece ABD i\u00e7 politikas\u0131 ba\u011flam\u0131nda anla\u015f\u0131lmay\u0131 de\u011fil, bunun \u00f6tesinde Trump\u2019\u0131n ikinci d\u00f6neminde ulusulararas\u0131 ili\u015fkileri ve k\u00fcresel geli\u015fmeleri nas\u0131l etkiyelece\u011fiyle de yak\u0131ndan al\u00e2kal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Trump ve \u2018di\u011ferleri\u2019<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yukar\u0131da dikkat \u00e7ekti\u011fim, se\u00e7im sonras\u0131 ortaya \u00e7\u0131kan sonu\u00e7lar, ba\u015fkan Trump\u2019\u0131n yeni d\u00f6nemde, ABD y\u00f6netiminde yasama ve y\u00fcr\u00fctme s\u00fcre\u00e7lerinde, elinin ne denli g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011funu g\u00f6stermeye yeten istatistikler olarak de\u011ferlendirilmesi gerekir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ulusal y\u00f6netimde b\u00f6ylesine \u00f6nemli bir g\u00fcc\u00fc b\u00fcnyesinde toplayan Cumhuriyet\u00e7ilerin ve de ba\u015fkan Donald Trump\u2019\u0131n, uluslararas\u0131 ve\/ya k\u00fcresel geli\u015fmelerle ilgili olarak nas\u0131l hareket edece\u011fi de, bir o kadar \u00f6nem arz ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hemen buradan hareketle, b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel sorunlarla y\u00fczy\u00fcze bulunan k\u00fcresel toplumun ve bunun gerek, ulus-devlet nezdinde gerekse, b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel kurumlar ba\u011flam\u0131nda temsilcilerinin \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6rt y\u0131l\u0131, \u201cTrump\u2019la m\u0131 yoksa, Trump\u2019s\u0131z m\u0131\u201d ge\u00e7irecekleri konusunda, \u00f6nemli bir soruya karar verme a\u015famas\u0131nda olduklar\u0131na ku\u015fku yok.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu soruya, verilebilecek \u00f6n cevap her iki \u015f\u0131kk\u0131n da kendi i\u00e7erisinde b\u00fcy\u00fck a\u00e7mazlar i\u00e7erdi\u011fi y\u00f6n\u00fcndedir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6zellikle, bu durumun halk\u0131n\u0131n kahir ekseriyeti M\u00fcsl\u00fcman olan toplumlar i\u00e7in, \u00e7ok daha ciddi ve a\u011f\u0131r bir sorumlulukla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya olundu\u011funu ortaya koyuyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu ba\u011flamda, Ortado\u011fu\u2019da Filistin topraklar\u0131nda olan biten\u2019den, \u0130ran, Suudi Arabistan ve K\u00f6rfez \u00fclkelerine, Pakistan ve Banglade\u015f\u2019e ve oradan Malezya ve Endonezya\u2019daki i\u00e7 siyaset ve bu ilgili \u00fclkelerin b\u00f6lgeleriyle olan etkile\u015fimlerine de\u011fin ne t\u00fcrden dalgalanmalar\u0131n olabilece\u011fini hesaba katmak gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>5 Kas\u0131m sonras\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">5 Kas\u0131m se\u00e7imleri sonucu ortaya \u00e7\u0131kan siyasal tablo, Trump\u2019\u0131n sadece ABD\u2019yi ve Amerikan toplumunu y\u00f6netmesi de\u011fil, bunun \u00f6tesinde ve de daha \u00e7ok k\u00fcresel toplumu y\u00f6netmesi anlam\u0131na geldi\u011fine i\u015faret ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir \u2018norm\u2019 olarak k\u00fcresel bir g\u00fc\u00e7 kabul edilmesi halinde, ABD\u2019de her d\u00f6rt y\u0131lda bir yap\u0131lan se\u00e7imlerin \u015fu veya bu \u015fekilde k\u00fcresel yans\u0131malar\u0131 olaca\u011f\u0131 ve\/ya bu se\u00e7imlerin uluslararas\u0131 ili\u015fkilerde ve k\u00fcresel y\u00f6neti\u015fimde nas\u0131l bir rotan\u0131n takip edilece\u011fine dair fikir verece\u011fini s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ancak, bu y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131ndan itibaren giderek artan bir ivme ile uluslararas\u0131 ili\u015fkiler ve k\u00fcresel y\u00f6neti\u015fimde ya\u015fanan sorunlar\u0131, ilgili ulus-devletlerin ve b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel birliklerin var olan sorunlara yakla\u015f\u0131m bi\u00e7imleri ile kayda de\u011fer \u00f6l\u00e7\u00fcdeki sorumsuzluklar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda bug\u00fcn, k\u00fcresel g\u00fc\u00e7 nitelemesine sahip \u00f6zellikle, ABD gibi bir g\u00fcc\u00fcn nas\u0131l bir politika ortaya koyaca\u011f\u0131na daha yak\u0131ndan bakmay\u0131 gerektiriyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Trump y\u00f6netimi<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ki\u015fisel karakteristikleri \u00e7ok\u00e7a dikkate al\u0131nmas\u0131 gereken bir siyaset\u00e7i olan Trump, 2016-2020 y\u0131llar\u0131 aras\u0131ndaki politikalar\u0131 ve d\u00fcnyay\u0131 neredeyse \u015fok eden kararlar\u0131yla g\u00fcndemde yer tutmu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bunlar\u0131n en ba\u015f\u0131nda, ABD gibi Anglo-Sakson d\u00fcnyan\u0131n \u00f6nemli bir \u00fclkesinde \u2018demokratikle\u015fme\u2019, \u2018diktat\u00f6rle\u015fme\u2019 tart\u0131\u015fmalar\u0131 g\u00fcndemde dikkat \u00e7ekici bir \u015fekilde yer al\u0131rken, d\u00fcnyan\u0131n farkl\u0131 b\u00f6lgelerinde de bu geli\u015fmeye dair g\u00f6r\u00fc\u015fler ortaya konuyordu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Baz\u0131 \u00fclkeler, ABD\u2019de ya\u015fanan bu geli\u015fmeden hareketel kendi ulus-devletleri s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7erisinde daha az demokrasi, daha \u00e7ok hegemonik ili\u015fkiler a\u011f\u0131na y\u00f6nelirken, yine Bat\u0131\u2019n\u0131n \u2018demokratik-liberal\u2019 \u015femsiyesi alt\u0131nda yer alan \u00fclkelerinde \u00f6rne\u011fin, Bat\u0131 Avrupa\u2019da \u00f6nemli bir endi\u015fe hakimdi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu ba\u011flamda, Avrupa Birli\u011fi\u2019nden ASEAN\u2019a kadar k\u00fcresel ve b\u00f6lgesel olu\u015fumlar i\u00e7erisinde kendine yer a\u00e7maktan ziyade, bu birlikleri y\u00f6netme e\u011filimleri ile sert bir k\u00fcresel politika deneyimleri ortaya koymu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">2016\u2019dan farkl\u0131 olarak, bug\u00fcn Trump\u2019\u0131n elini hem, \u00fclkesi i\u00e7erisinde hem de, k\u00fcresel platformlarda elini g\u00fc\u00e7lendirecek gayet \u00f6nemli arg\u00fcmanlar ve malzemeler mevcut.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bunlar\u0131 ulusal ve k\u00fcresel olarak iki temel noktada kategorile\u015ftirmek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu \u00e7er\u00e7evede, \u015fimdi s\u0131ran\u0131n Trump\u2019da oldu\u011funu s\u00f6ylemek gerekiyor&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bununla kast\u0131m\u0131z, 2016\u2019dan ba\u015flayan ve 2020\u2019den sonra ba\u015fkan Joe Biden y\u00f6netimiyle giderek artan Trump kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yerini, ikinci Trump d\u00f6neminin almas\u0131, dizginlerin -\u00e7ok daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekilde- Trump\u2019\u0131n eline ge\u00e7ti\u011finin g\u00f6stergesidir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bunun temel nedeni, hi\u00e7 ku\u015fku yok ki, kendisine y\u00f6nelik d\u00fczinelerce mahkeme karar\u0131na ra\u011fmen, g\u00fcc\u00fcnden bir \u015fey kaybetmemi\u015f olmas\u0131 ve ba\u015fkan olarak yeniden Beyaz Saray\u2019da yer almas\u0131 geliyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu durum, ya Amerikan adalet sisteminde \u00f6nemli gev\u015femelerin var oldu\u011funu veya Trump\u2019a y\u00f6nelik su\u00e7 isnadlar\u0131n\u0131n zannedildi\u011finin aksine amerikan adalet sisteminde su\u00e7 unsuru te\u015fkil etmedi\u011fi gibi, iki temel sonucu kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kar\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trump\u2019\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc k\u0131lan\u0131 sadece agresif siyaset\u00e7ili\u011fi ve adalet sistemi i\u00e7erisinde kontrol alt\u0131nda tuttu\u011fu s\u00f6ylenebilecek yap\u0131lar ve unsurlar olmasa gerekir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Trump\u2019\u0131 sindirmek!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">2016 ve 2020 sonras\u0131 s\u00fcre\u00e7lerden gayet \u00f6nemli kazan\u0131mlarla \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 bug\u00fcn daha net anla\u015f\u0131lan Trump\u2019\u0131, tek tek ulus devletler ile b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel birliklerin nas\u0131l alg\u0131layaca\u011f\u0131 konusu da, \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6rt y\u0131ll\u0131k s\u00fcre\u00e7te, k\u00fcresel bar\u0131\u015f ve istikrar ile \u00e7at\u0131\u015fma ve istikrars\u0131zl\u0131k ortamlar\u0131n\u0131n ne y\u00f6nde ve hangi d\u00fczeyde seyredece\u011fini ortaya koyacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bug\u00fcn kendini siyasal bir hegemon olarak g\u00f6ren Trump kar\u015f\u0131s\u0131nda, ulus-devlet liderleri ve k\u00fcresel olu\u015fumlar\u0131n y\u00f6netimlerinin \u201cTrump\u2019la m\u0131, Trump\u2019s\u0131z m\u0131?\u201d sorusunu ciddi olarak sormaya ba\u015flad\u0131klar\u0131n\u0131 belirtebiliriz.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">K\u00fcresel arenaya bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda ise, her bir alt b\u00f6lgede istikrars\u0131zl\u0131klar\u0131n olu\u015fu tam da, Trump gibi bir liderlik profiline sahip siyaset\u00e7iler i\u00e7in \u00f6nemli f\u0131rsatlar do\u011furuyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trump\u2019\u0131n, kendine kurtar\u0131c\u0131 bir misyon y\u00fcklemek ile k\u00fcresel hegemonya te\u015fkil etmek gibi manevi ve maddi iki alanda olgular\u0131 ve olaylar\u0131 bizzat test etme imk\u00e2n\u0131 bulaca\u011f\u0131n\u0131 \u015fimdiden s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mehmet \u00d6zay &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 10.11.2024 ABD\u2019de ba\u015fkanl\u0131k se\u00e7imini kazanan sab\u0131k ba\u015fkan Donald Trump, yeni y\u0131l\u0131n hemen ba\u015f\u0131nda, ikinci kez ba\u015fkanl\u0131k koltu\u011funa oturacak. Se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131 netle\u015fmeye ba\u015flarken, \u015fu an itibar\u0131yla temsilciler meclisinde Demokratlar 226 Cumhuriyet\u00e7iler ise 312 milletvekili \u00e7\u0131karm\u0131\u015f g\u00f6z\u00fck\u00fcyor. Senato\u2019da ise, Demokratlar\u2019\u0131n 46, Cumhuriyet\u00e7iler\u2019in 53 \u00fcyesi bulunuyor. Demokrasinin be\u015fi\u011fi (!) ABD\u2019de 5 Kas\u0131m se\u00e7imleri sonras\u0131nad ortaya [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":5534,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9,6],"tags":[],"class_list":["post-5533","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-asya-pasifik","category-gunluk-yazilar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5533","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5533"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5533\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5534"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5533"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5533"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5533"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}