{"id":3998,"date":"2021-08-29T04:32:49","date_gmt":"2021-08-29T04:32:49","guid":{"rendered":"http:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/?p=3998"},"modified":"2021-08-29T09:41:32","modified_gmt":"2021-08-29T09:41:32","slug":"malezya-siyasetinde-normallesme-sureci-mi-is-the-normalisation-process-in-malaysian-politics","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/malezya-siyasetinde-normallesme-sureci-mi-is-the-normalisation-process-in-malaysian-politics\/","title":{"rendered":"Malezya siyasetinde normalle\u015fme s\u00fcreci (mi?) \/ Is the normalisation process in Malaysian politics?"},"content":{"rendered":"<p><strong>Mehmet \u00d6zay 10.09.2021<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya\u2019da yeni bir koalisyon h\u00fck\u00fcmet kurulurken g\u00f6zler, kovid-19\u2019la m\u00fccadele iktidar ile muhalefet aras\u0131nda var\u0131lan i\u015fbirli\u011fi s\u00fcrecinde.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Malezya\u2019da, Birle\u015fik Malay Ulusal Organizasyonu (<em>United Malay National Organization-<\/em>UMNO) genel ba\u015fkan yard\u0131mc\u0131lar\u0131ndan \u0130smail Sabri Yaakob 9. ba\u015fbakan olarak atanmas\u0131 ve 21 A\u011fustos\u2019da yemin ederek g\u00f6revine ba\u015flamas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, 27 A\u011fustos Cuma g\u00fcn\u00fc yeni h\u00fckemeti il\u00e2n etti.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Federal parlamentoda g\u00fcvenoyu s\u00fcreci \u00f6ncesinde, ba\u015fbakan\u0131n muhalefete yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131k bulmas\u0131, \u00e7ok erken olmakla birlikte, \u00fclkede yeni bir siyaset yapma bi\u00e7iminin prati\u011fe ge\u00e7irilmekte oldu\u011funa i\u015faret ediyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu geli\u015fme, 24 \u015eubat 2020 tarihinde ger\u00e7ekle\u015fen sivil darbe sonras\u0131nda, bir bu\u00e7uk y\u0131la varan ola\u011fan\u00fcst\u00fc d\u00f6nemin sona ermesi olarak de\u011ferlendirmek i\u00e7in gayet \u00f6nemli bir neden.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Muhalefet partilerine kabinede yer verilmemekle birlikte, kovid-19\u2019la m\u00fccadelede i\u015flev g\u00f6recek iki temel kurum Ulusal D\u00fczenleme Konseyi ve \u00d6zel Komite\u2019ye muhalefetten isimler bulunacak. Bu iki kurumun icra yetkisi bulunmuyor, sadece h\u00fck\u00fcmete ilgili konularda politika \u00f6nerilerinde bulunma i\u015flevi sergileyecekler.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Yeni d\u00f6nem ve umut<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Arka pl\u00e2nda federal sultan Abdullah Ahmed\u2019in y\u00f6nlendirmesinin oldu\u011fu iktidar ve muhalefet aras\u0131ndaki i\u015fbirli\u011fi s\u00f6z konusundaki geli\u015fme, yeni bir h\u00fck\u00fcmet kurulmas\u0131n\u0131n \u00f6tesinde \u00fclke siyasetinde yeni bir s\u00fcre\u00e7 anlam\u0131 ta\u015f\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u00fck\u00fcmetin \u00f6n\u00fcnde \u00e7ok acil halletmesi gereken iki temel konu bulunuyor: \u0130lki kovid-19 salg\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek ve ekonomik ya\u015fam\u0131 yeniden normal d\u00fczeyine getirmek. Son bir bu\u00e7uk iktidardaki Ulusal \u0130ttifak (<em>Perikatan Nasional<\/em>-PN) h\u00fck\u00fcmetinin kovid-19\u2019la politikas\u0131n\u0131n ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131kla sonu\u00e7lanmas\u0131, art\u0131k kaybedilecek zaman olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koyuyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ba\u015fbakan \u0130smail Sabri Yaakob federal parlamentoda g\u00fcvenoyu \u00f6ncesinde gayet \u00f6nemli bir ad\u0131m atarak muhalefetle i\u015fbirli\u011fi s\u00f6ylemini yaz\u0131l\u0131 hale getirerek, hem g\u00fcvenoyu s\u00fcrecinin sorunsuz ge\u00e7mesi, hem de geni\u015f toplum kesimlerini rahatlatacak bir mesaj vermi\u015f oldu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bug\u00fcne kadar tan\u0131nmayan bir siyaset\u00e7i olan \u0130smail Sabri Yaakob\u2019un ve h\u00fck\u00fcmetin varl\u0131\u011f\u0131 da asl\u0131nda bu i\u015fbirli\u011finin ba\u015far\u0131yla sonu\u00e7lanmas\u0131na ba\u011fl\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Normalle\u015fme<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Cuma g\u00fcn\u00fc il\u00e2n edilen kabineyi olu\u015fturan \u00fcyelere bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, 2018 May\u0131s\u2019ndaki 14. genel se\u00e7imleri kaybeden UMNO, son birka\u00e7 y\u0131lda ya\u015fanan ola\u011fan\u00fcst\u00fc geli\u015fmelerin ard\u0131ndan, yeniden iktidar\u0131 per\u00e7inledi\u011fine i\u015faret ediyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bununla birlikte, \u2018normalle\u015fme\u2019den kast\u0131m\u0131z, UMNO\u2019nun yeniden iktidar olmas\u0131 de\u011fil elbette&#8230; Aksine, bu haliyle bile Malezya\u2019da siyasal ya\u015fam\u0131n h\u00e2l\u00e2, se\u00e7ilmi\u015f\/me\u015fru h\u00fck\u00fcmeti sona erdiren 24 \u015eubat 2020 sivil darbesinin g\u00f6lgesinde kalmaya devam etti\u011fini bir kez daha belirtelim.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6yle ki, \u00fclkede siyasal ya\u015fam\u0131 belirleyen geleneksel ve siyasal dinamikler, 2018 se\u00e7imlerini kazanan Umut Koalisyonu\u2019nun (<em>Pakatan Harapan<\/em>-PH) yeniden iktidar olmamas\u0131 i\u00e7in g\u00fc\u00e7 birli\u011fi yapt\u0131\u011f\u0131 a\u015fik\u00e2r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u2018Normalle\u015fme s\u00fcreci\u2019, \u00e7i\u00e7e\u011fi burnunda ba\u015fbakan \u0130smail Sabri Yaakob\u2019un muhalefete yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015fbirli\u011fi teklifinin hemen kabul edilmi\u015f olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Muhalefet, yani Umut Koalisyonu blo\u011funu olu\u015fturan Halk\u0131n Adaleti Partisi (<em>Partai Keadilan Rakyat<\/em>-PKR), Demokratik Eylem Partisi (<em>Democratic Action Party<\/em>-DAP) ve Amanah Partileri\u2019nin olu\u015fturdu\u011fu yap\u0131&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Muhalefetin yeni ba\u015fbakan\u0131n kovid-19\u2019la m\u00fccadele ve ekonominin ray\u0131na oturtulmas\u0131 konusunda \u201ci\u015fbirli\u011fi\u201d \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131na, hemen olumlu cevap vermesi gayet anlaml\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Burada muhalefeti b\u00f6ylesine \u00f6nemli bir karar\u0131 acil olarak almas\u0131nda temel sebep nedir diye soruldu\u011funda hi\u00e7 ku\u015fku yok ki, geni\u015f toplum kesimlerinin maruz kald\u0131klar\u0131 sa\u011fl\u0131k ve ekonomik kay\u0131plar&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu noktada, muhalefeti verdi\u011fi bu kararla, sorumlu siyaset \u00f6rne\u011fi sergiledi\u011fini s\u00f6ylemek gerekir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Peki, iktidar ve muhalefet aras\u0131nda var\u0131lan i\u015fbirli\u011finden ne murad ediliyor diye sormak gerekir. \u00a0Kabinede yer almayan muhalefet, \u00f6yle anla\u015f\u0131l\u0131yor ki, bu konuda \u0131srarc\u0131 da olmam\u0131\u015f.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6te taraftan, ba\u015fbakan \u00fclkenin en temel sorunu olan kovid-19\u2019la m\u00fccadelede iki temel kurum olan Ulusal D\u00fczenleme Konseyi ve \u00d6zel Komite\u2019ye muhalefetten isimlerin yer almas\u0131na olanak tan\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Anla\u015fman\u0131n di\u011fer iki \u00f6nemli maddesine yani parlamento kurumunu g\u00fc\u00e7lendirmek ve adalet mekanizmas\u0131nda ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n tesisi gibi can al\u0131c\u0131 noktalara bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, muhalefetin aktif olarak g\u00f6r\u00fc\u015flerini masaya getirdi\u011fi ve kabul ettirdi\u011fi anla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Kaybeden halk<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00f6z konusu sivil darbenin hemen ard\u0131ndan, 1 Mart 2020\u2019de ba\u015fbakan olarak atanan Muhyiddin Yasin\u2019in meclisten g\u00fcvenoyu almaks\u0131z\u0131n \u00fclkeyi bir bu\u00e7uk y\u0131l boyunca y\u00f6netme \u00e7abas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, sadece kovid-19\u2019la m\u00fccadele de\u011fil, temelde bunun arkas\u0131na s\u0131\u011f\u0131narak s\u00fcrd\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 siyaset yapma bi\u00e7iminin \u00fclkeye bir fayda getirmedi\u011fi \u015fimdi daha iyi anla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu noktada, Muhyiddin Yasin\u2019i iktidara ta\u015f\u0131yan s\u00fcrecin oda\u011f\u0131nda, bug\u00fcn iktidara daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekilde kenetlenmi\u015f olan UMNO\u2019nun bulunmas\u0131, bir ba\u015fka handikap olarak de\u011ferlendirilmelidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u2018Malezya ailesi\u2019 ve yap\u0131c\u0131 muhalefet <\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sab\u0131k ba\u015fbakan Muhyiddin Yasin\u2019in de bundan sadece birka\u00e7 hafta \u00f6nce, muhalefet cephesine benzer bir i\u015fbirli\u011fi talebiyle gelmesine ra\u011fmen, muhalefetin bu talebe itibar etmezken bug\u00fcn, yeni ba\u015fbakan\u0131n talebini geri \u00e7evirmemesinin sebebi olmal\u0131&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Yukar\u0131da de\u011findik, federal sultan gizli\/a\u00e7\u0131k g\u00fcc\u00fcn\u00fc kullanarak, kovid-19\u2019la m\u00fccadelede i\u015fbirli\u011fi talebi \u00f6nemli. Ancak sadece sultan\u0131n talebiyle s\u0131n\u0131rl\u0131 olmayan muhalefetin de taleplerinin dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 bir s\u00fcre\u00e7 s\u00f6z konusu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu noktada, d\u00fcne kadar \u2018Malay birli\u011fi\u2019nin en \u00f6nemli s\u00f6zc\u00fcs\u00fc olan UMNO\u2019da ba\u015fkan yard\u0131mc\u0131s\u0131 ve \u015fu an ba\u015fbakanl\u0131k koltu\u011funda oturan \u0130smail Yakoob\u2019un, \u201cMalezya ailesi\u201d kavram\u0131yla muhalefete ve kamuoyuna seslenmesi gayet \u00f6nemli.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u2018Malay ailesi\u2019 yerine \u2018Malezya ailesi\u2019 s\u00f6ylemi, \u00fclkede siyaset yapma bi\u00e7imini ve s\u00f6yleminde kapsay\u0131c\u0131 ve b\u00fct\u00fcnle\u015ftirici bir yakla\u015f\u0131m\u0131 ortaya koyuyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu geli\u015fme ayn\u0131 zamanda Yerli Birlik Partisi (<em>Parti\u00a0Pribumi Bersatu Malaysia<\/em>-Bersatu) ba\u015fkan\u0131 olarak ba\u015fbakan Muhyiddin Yasin\u2019in ba\u015f\u0131nda bulundu\u011fu Ulusal \u0130ttifak (<em>Perikatan Nasional<\/em>-PN) h\u00fck\u00fcmetinin -UMNO ve PAS\u2019\u0131n deste\u011fiyle birlikte- daha kurulu\u015fundan itibaren g\u00fcndemini \u2018Malay birli\u011fi\u2019 eksenine oturtarak, bunu s\u00f6ylem ve icraatlar\u0131yla ortaya koymas\u0131, kovid-19 gibi \u2018can al\u0131c\u0131\u2019 bir s\u00fcre\u00e7te toplumsal birli\u011fi sa\u011flamaya yetmedi\u011fine tan\u0131k olundu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u015eu an kurulan h\u00fck\u00fcmette bakanl\u0131k koltuklar\u0131na oturanlar\u0131n siyasi kimliklerine bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda muhalefetten herhangi bir siyaset\u00e7iyi i\u00e7inde bar\u0131nd\u0131rmas\u0131n\u0131n, bir gizli \u2018Malay h\u00fck\u00fcmeti\u2019 \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131m\u0131n\u0131 ortaya koymu\u015f olsa da, ba\u015fbakan \u0130smail Yaakob\u2019un siyaset dili \u015fimdilik bu h\u00fck\u00fcmet yap\u0131s\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mi\u015f g\u00f6z\u00fck\u00fcyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u0130ktidardan reform s\u00f6ylemine destek<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Son birka\u00e7 y\u0131ld\u0131r ciddi anlamda y\u00f6netim sorununun ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 \u00fclkede, bug\u00fcn ba\u015fbakan \u0130smail Sabri\u2019nin, reform kavram\u0131n\u0131 en az\u0131ndan \u015fimdilik s\u00f6zl\u00fc olarak g\u00fcndeme getirmesi, muhalefet kanad\u0131n\u0131n siyasetinin temelini olu\u015fturan yakla\u015f\u0131mla bulu\u015ftu\u011funa i\u015faret ediyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Olumla yank\u0131 bulan bu s\u00f6ylem, iktidar ve muhalefetin reform \u00e7abas\u0131nda birlikte hareket edecekleri bir ortam\u0131n olu\u015fturulabilmesi anlam\u0131na geliyor. Taraflar aras\u0131nda belirli bir konsensus \u00fczerinde var\u0131lan anla\u015fman\u0131n imzalanmas\u0131 da ilk ad\u0131m\u0131n at\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu geli\u015fme, toplumsal yap\u0131da olu\u015fan son derece \u00fcmitsiz ve hatta gergin atmosferin yerini suk\u00fcnete b\u0131rakmas\u0131 anlam\u0131 ta\u015f\u0131yor. \u015eimdi beklenti, geni\u015f halk kesimlerinin taleplerinin kar\u015f\u0131lanmas\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde yap\u0131c\u0131 icraatlar\u0131n ortaya konmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mehmet \u00d6zay\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 29.08.2021 Malezya\u2019da yeni bir koalisyon h\u00fck\u00fcmet kurulurken [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":3999,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,27],"tags":[],"class_list":["post-3998","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gunluk-yazilar","category-malezya"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3998","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3998"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3998\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3999"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3998"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3998"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/guneydoguasyacalismalari.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3998"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}